غزل شمارهٔ ۶۰۱ شاه نعمتالله ولی
شاه نعمتالله ولی / غزلیات / وزن: مفاعیلن مفاعیلن فعولن (هزج مسدس محذوف یا وزن دوبیتی)
در این خلوت حکایت درنگنجد
به جز رمز و کنایت در نگنجد
وصال اندر وصال اندر وصال است
در این حالت حکایت درنگنجد
جمال اندر جمال اندر جمالست
در او درس و روایت در نگنجد
همه دل بود جان و لطف و احسان
ز نفس اینجا حکایت در نگنجد
ازل عین ابد آمد در اینجا
در اینجا جز عنایت در نگنجد
مجال کیست اینجا تا درآید
به جز محض هدایت درنگنجد
شدم مغرور عقل و نفس کشته
سر موئی حمایت در نگنجد
در این حالت که من کردم بیانش
نبوت با ولایت در نگنجد
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
در این شعر به مضامین عمیق عرفانی و معنوی پرداخته شده است. شاعر بیان میکند که در این حالت خاص از وصال و جمال خداوندی، هیچ حکایتی نمیتواند درگنجیده و تنها رمز و رازها باقی میماند. اینجا همه چیز پیوسته و متصل است و از بیان حقایق و داستانها خبری نیست. همچنین اشاره میشود که عقل و نفس در این حالت در برابر عشق الهی ناتوان هستند و تنها عنایت و هدایت خداوند در این مقام قابل درک است. در نهایت، شاعر به این نتیجه میرسد که در این حال، نبوت و ولایت نیز نمیتوانند به درستی بیان شوند.