غزل شمارهٔ ۶۸۷ شاه نعمت‌الله ولی
شاه نعمت‌الله ولی / غزلیات / وزن: مفعول مفاعیلن مفعول مفاعیلن (هزج مثمن اخرب)
در مرتبه ای ساجد در مرتبه ای مسجود
در مرتبه ای عابد در مرتبه ای معبود
در مرتبه ای عبد است در مرتبه ای رب است
در مرتبه ای حامد در مرتبه ای محمود
در مرتبه ای فانی در مرتبه ای باقی
در مرتبه ای معدوم در مرتبه ای موجود
در مرتبه ای طالب در مرتبه ای مطلوب
در مرتبه ای قاصد در مرتبه ای مقصود
در مرتبه ای آدم در مرتبه ای خاتم
در مرتبه ای عیسی در مرتبه ای داود
در مرتبه ای موسی در مرتبه ای فرعون
در مرتبه ای عیسی در مرتبه ای داود
در مرتبه ای بی حد در مرتبه ای بی عد
در مرتبه ای محدود در مرتبه ای معدود
در مرتبه ای ظاهر در مرتبه ای باطن
در مرتبه ای غایب در مرتبه ای مشهود
در مرتبه ای سید در مرتبه ای بنده
در مرتبه ای واجد در مرتبه ای موجود
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این متن درباره درجات و مراتب مختلف انسان و خداوند صحبت می‌کند. در هر جمله، فرد در یک مرتبه خاص به توصیف ویژگی‌هایی می‌پردازد که ممکن است در یک زمان عابد و در زمان دیگر معبود باشد. به عبارتی دیگر، هر انسانی می‌تواند هم در مقام بندگی و هم در مقام ربوبیت قرار گیرد. این مضمون بیانگر تنوع و تعدد حالات وجودی و روحانی انسان‌هاست، که به صورت مدارسی در ارتباط با خداوند یا با یکدیگر تجربه می‌شود.