غزل شمارهٔ ۸۹۱ شاه نعمتالله ولی
شاه نعمتالله ولی / غزلیات / وزن: مفعول مفاعیلن مفعول مفاعیلن (هزج مثمن اخرب)
در مرتبه ای سرمست در مرتبه ای مخمور
در مرتبه ای واصل در مرتبه ای مهجور
در مرتبه ای عاشق درمرتبه ای معشوق
در مرتبه ای ناظر در مرتبه ای منظور
در مرتبه ای سلطان در مرتبه ای درویش
در مرتبه ای شاه است در مرتبه ای دُستور
در مرتبه ای کرمان در مرتبه ای شیراز
در مرتبه ای پیدا در مرتبه ای مستور
در مرتبه ای خالق در مرتبه ای مخلوق
در مرتبه ای قادر در مرتبه ای مقدور
در مرتبه ای غایب در مرتبه ای حاضر
در مرتبه ای پنهان در مرتبه ای مشهور
در مرتبه ای سید در مرتبه ای بنده
در مرتبه ای ناصر در مرتبه ای منصور
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این متن به تضادها و دوگانگیهای وجود انسان اشاره دارد. در برخی مراحل، فرد حالتی سرمست، عاشق و قادر دارد و در مراحل دیگر، حالت مخمور، معشوق و مقدور را تجربه میکند. این تقابلها شامل موقعیتهای اجتماعی، هویتی و وجودی است که انسان در زندگی خود با آنها روبرو میشود. به عبارت دیگر، هر فرد در زمانهای مختلف میتواند هم در جایگاه قدرت و سلطنت باشد و هم در مقام درویشی و بندگی، و این نشاندهنده تنوع و پیچیدگیهای تجربیات انسانی است.