قطعهٔ شمارهٔ ۱۰۴ شاه نعمت‌الله ولی
شاه نعمت‌الله ولی / قطعات / وزن: مفعول مفاعیلن مفعول مفاعیلن (هزج مثمن اخرب)
در مرتبه ای جسمست در مرتبه ای روحست
در مرتبه ای جان است در مرتبه ای جانان
در مرتبه ای جام است در مرتبه ای باده
در مرتبه ای ساقی در مرتبه ای رندان
در مرتبه ای شاه است در مرتبه ای درویش
در مرتبه ای بنده در مرتبه ای سلطان
در مرتبه ای فرعون در مرتبه ای موسی
در مرتبه ای کفر است در مرتبه ای ایمان
در مرتبه ای مخمور در مرتبه ای سرمست
در مرتبه ای غمگین در مرتبه ای شادان
در مرتبه ای تورات در مرتبه ای انجیل
در مرتبه ای صحف است در مرتبه ای فرقان
در مرتبه ای یوسف در مرتبه ای یعقوب
در مرتبه ای مصر است در مرتبه ای کنعان
در مرتبه ای آبست در مرتبه ای کوزه
در مرتبه ای قطره در مرتبه ای عمان
در مرتبه ای عقل است در مرتبه ای نفس است
در مرتبه ای انسان در مرتبه ای حیوان
در مرتبه ای دوزخ در مرتبه ای جنت
در مرتبه ای زندان در مرتبه ای بستان
در مرتبه ای طاها در مرتبه ای یاسین
در مرتبه ای حامیم در مرتبه ای سبحان
در مرتبه ای دریا در مرتبه ای چشمه
در مرتبه ای جوی است در مرتبه ای باران
این مرتبه ها با تو از ذوق بیان کردم
گر ذوق همی خواهی این گفته ما برخوان
هم جسمی و هم جانی هم آیت و هم آنی
هم سید و هم بنده با خلق نکو می دان
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این متن به تبیین و مقایسه‌ی مراتب مختلف وجود و حالاتی می‌پردازد که انسان و جهان در آن‌ها قرار دارند. در هر یک از جملات، دو جنبه متضاد یا مکمل معرفی می‌شود، مانند جسم و روح، شاه و درویش، ایمان و کفر و غیره. این ترتیب نشان‌دهنده‌ی تنوع و غنای زندگی انسانی و Universal وجود است. شاعر در پایان به خواننده توصیه می‌کند که اگر علاقه‌مند به درک این مراتب و ذوق آن‌هاست، باید این اندیشه‌ها را بخواند و درک کند که همگان، هم جسم و هم جان، هم بنده و هم سید، در این جهان هستند و باید به خوبی با یکدیگر زندگی کنند.