بخش ۲۳ صوفی محمد هروی
صوفی محمد هروی / دیوان اطعمه / وزن: مفاعیلن مفاعیلن مفاعیلن مفاعیلن (هزج مثمن سالم)
بخش 1
اگر آن ترک شیرازی به دست آرد دل ما را
به خال هندویش بخشم سمرقند و بخارا را
در جواب او
هزاران جان مشتاقان فدای مطبخی باشد به پیش سفره برداران گر آرد صحن بغرا را
بخش 2
نهی بر بار در پیشم چو روزی دیگ حلوا را
زغم اندر امان سازی دل مسکین شیدا را
اگر روزی به چنگ آید مرا صحنی زماهیچه
به بوی قلیه اش بخشم جهان و ملک عقبی را
دل پژمرده ما را حیات از بوی نان باشد
بیار ار نیستت باور، ببین فعل مسیحا را
چنان مشتاق بریانم که در بازار طباخان
نمی دانم من مسکین که تا چون می نهم پا را
اگر یک خوشه انگوری به دست افتد مرا، فخری
به چشم اندر نمی آرم دگر عقد ثریا را
شمیم قلیه و بغرا چو روزی بشنود صوفی
شود مست و دهد بر باد تسبیح و مصلی را
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
در این شعر، شاعر به جذابیت و دلربایی یکی از دختران زیبای شیراز اشاره می‌کند و از عشق و آرزوی خود برای او می‌گوید. او به گونه‌ای توصیف می‌کند که اگر آن دختر دل او را به دست آورد، حاضر است هر چیزی از جمله شهرهای معروف سمرقند و بخارا را به او ببخشد. شاعر همچنین با استفاده از تصاویری از غذاهای خوشمزه و عطر آنها، به رضایت و شوق خود برای این عشق اشاره می‌کند و می‌گوید که بوی نان و خوشمزه‌جات نشاط و زندگی را به دل او می‌دهد. در نهایت، او به شدت اشتیاق و تمایل خویش به این غذاها و عطرهای خوش اشاره می‌کند و می‌آورد که این اشتیاق او را به حدی می‌رساند که به دیگر چیزها توجه نمی‌کند.