بخش ۹۶ صوفی محمد هروی
صوفی محمد هروی / دیوان اطعمه / وزن: مفعول فاعلات مفاعیل فاعلن (مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف)
بخش 1
فضل خدای را که تواند شمار کرد
یا کیست آن که شکر یکی از هزار کرد
در جواب او
غافل مشو ز پختن بغرا که گفته اند «مزد آن گرفت جان برادر که کار کرد »
بخش 2
هر کس که دیگ قلیه برنجی به بار کرد
فضل خدای را به جهان آشکار کرد
دیگ هریسه آن که به شب کرد سر به دم
دم خور تو ای عزیز که فکر نهار کرد
آن کو نپخت کله وگیپا امید داشت
دانه نکشت ابله و دخل انتظار کرد
جانم ز عیش هر دو جهان گشت بی خبر
روزی که صحن قلیه برنجی دو چار کرد
پرهیز کن زگشنگی و گرده شعیر
جنت چو جای مردم پرهیزگار کرد
صوفی اگر چه اطعمه گوید مکن تو عیب
گویم بیان نعمت پروردگار کرد
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این متن شعری است که به ستایش و قدردانی از خدای متعال و نعمت‌های او پرداخته است. شاعر به ناتوانی انسان در شمارش نعمت‌های خدا اشاره می‌کند و بیان می‌کند که هیچ‌کس نمی‌تواند شکر یکی از هزاران نعمت خدا را به جا آورد. او به اهمیت کار و تلاش در زندگی اشاره کرده و می‌گوید که تنها کسانی که زحمت می‌کشند، به فضل و رحمت خدا دست می‌یابند. همچنین بر می‌گرداند که پرهیز از بخل و گرفتن زحمت در زندگی، به نعمت‌های الهی منجر می‌شود و تأکید می‌کند که زهد و ساده‌زیستی باید مستمر باشد. در نهایت، شاعر به نعمت‌های بی‌شمار خدا اشاره کرده و از صوفیانی که به نعمت‌ها اشاره می‌کنند، می‌خواهد که به عیب‌جویی نپردازند و در عوض، نعمت‌های خداوند را بشناسند و شکر گزارند.