شمارهٔ ۳۰ - نجم کلاهدوز سوزنی سمرقندی
سوزنی سمرقندی / قطعات / وزن: مفاعلن فعلاتن مفاعلن فعلن (مجتث مثمن مخبون محذوف)
غلام طلعت نجم کلاهدوز منم
حکیمِ ابله و پیرِ جوان‌سپوز منم
جهان جدم و هستم جهان‌فروز به هزل
مرا ببین که جهان جان‌فروز منم
بلند و روشن چو نان به نور خاطر خویش
ز عشق نجم چو خورشید نیمروز منم
به یاد نجم کلهدوز هر شبی تا روز
زننده جلق به صابون نیمکوه منم
عشق ابروی چون قوس و مشکبو مویش
چو زه بخف و خراشید رو چو نور منم
بدین صفت که منم کور رومه سوز همی
گمان برم که مگر کور رومه سوز منم
تو با حیل ز بخارا جوال و ژنده خویش
به من فرست که آن را جوالدوز منم
ز من محمد بافنده را سلام رسان
که دوستیش به فام است و فام دوز منم
کشید قامت و مکروی و مشکبوی وی است
خمیده قامت و جماح و گنده یوز منم
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این شعر به سبک طنز و هزل نوشته شده و شاعر در آن با self-mockery به توصیف خودش می‌پردازد. او خود را غلام طلعت نجم کلاهدوز معرفی می‌کند و به خود به عنوان حکیم ابله و پیر و جوان اشاره دارد. شاعر از عشق و جذابیت نجم کلاهدوز صحبت کرده و زیبایی‌های او را می‌ستاید. همچنین، به نوعی خود را در مقایسه با زیبایی نجم، در موقعیتی نازل و زشت توصیف می‌کند. او در این شعر به تصاویر و نمادهای مختلف از عشق، زیبایی و خودآزاری اشاره دارد و به زبانی ساده و شوخ‌طبعانه احساساتش را بیان می‌کند. در نهایت، این شعر ترکیبی از عشق، ذلت و خودانتقادی است.