شمارهٔ ۱۲۸ - تاریخ و مرثیه شیخ نظر علی ادیب الممالک
ادیب الممالک فراهانی / غزلیات / وزن: مفعول فاعلات مفاعیل فاعلن (مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف)
تاریک شد جهان ز ملال نظر علی
دریا گریست خون ز خیال نظر علی
ابر آورد قطیفه زنهار در کنار
گوید منم مصدق حال نظر علی
مرغ آورد بدیعه شوریده آشکار
کز من شنو جواب و سئوال نظر علی
کوه از کنار خویش یم خرده ساز کرد
در شستن حرام و حلال نظر علی
کمتر کسی بزاویه دیدم سپرده جان
محروم از عطا و نوال از نظر علی
وارسته گشت دامن قدرش ز ماسوی
کو شاخ بود و میوه ظلال نظرعلی
بنگر که شاهدان بکجا قائمند از آنک
کوته شود سخن بکمال نظرعلی
دلدارم از وثاق چو آمد بمهر خوان
بنشست گوشه ای به خیال نظرعلی
ناگه جمال فرخ وی را بدید باز
پیدا از او صفات و خصال نظرعلی
گفتا حقیقتی بود از سال مرگ او
گفتم کدام گفت جمال نظرعلی
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این شعر درباره‌ی مقام و ویژگی‌های علی (علی ابن ابی‌طالب) صحبت می‌کند. شاعر به وحشت و غم جهان پس از فقدان علی اشاره دارد و از تأثیر او بر طبیعت و انسان‌ها می‌گوید. در شعر، ملامتی وجود دارد که چطور عده‌ای از برکات و نعمت‌های علی محروم مانده‌اند. همچنین، شاعر به زیبایی‌ها و ویژگی‌های علی اشاره کرده و او را به‌عنوان حقیقتی فراموش‌نشدنی معرفی می‌کند که پس از مرگش نیز تأثیرش باقیست. در نهایت، به جمال و صفات علی اشاره می‌شود که بر دل‌ها تأثیر گذاشته و موجب عشق و محبت او شده است.