نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

شمارهٔ ۱۴۲ میرزا حبیب خراسانی

میرزا حبیب خراسانی / غزلیات / وزن: فاعلاتن فاعلاتن فاعلاتن فاعلن (رمل مثمن محذوف)

شیخ و زاهد گر مرا مردود و کافر گفته‌اند

عذر ایشان روشن است از روی ظاهر گفته‌اند

خاطری رنجیده از ما دادشتند این ابلهان

این سخن‌ها را مگر از رنج خاطر گفته‌اند

دشمن دانا بود نادان که در هر روزگار

انبیا را ناقصان کذاب و ساحر گفته‌اند

این خراطین بین که با این عقل و این دانش، سخن

از سماک اعزل و از نسر طائر گفته‌اند

گر خردمندان رضا باشند از ما باک نیست

زانچه این نابخردان از عقل قاصر گفته‌اند

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

این شعر به موضوع قضاوت نادرست و قضاوت‌هایی که بر اساس ظاهر صورت می‌گیرد، می‌پردازد. شاعر به شیخ و زاهد اشاره می‌کند که او را مردود و کافر می‌دانند، و این قضاوت را ناشی از رنجش خاطر آن‌ها می‌داند. وی بیان می‌کند که در طول تاریخ، انبیا نیز به همین شکل توسط نادانان متهم به نواقص و دروغ‌گویی شده‌اند. شاعر به نادانی کسانی که بر اساس ظواهر قضاوت می‌کنند، انتقاد می‌کند و از پذیرفتن نظر خردمندان اطمینان می‌دهد، حتی اگر نابخردان نظر مخالفی داشته باشند. در مجموع، این شعر به اهمیت درک عمیق و پرهیز از قضاوت‌های سطحی تأکید می‌کند.