نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

شمارهٔ ۲۳ حسین خوارزمی

حسین خوارزمی / غزلیات، قصاید و قطعات / وزن: فعلاتن فعلاتن فعلاتن فعلن (رمل مثمن مخبون محذوف)

خلق عالم بجمالت نگرانند ای دوست

وز غمت نعره زنان جامه درانند ای دوست

ما بر آنیم که مانند تو منصوری نیست

همه ارباب نظر نیز بر آنند ای دوست

عاقلانی که ملامت ز غم عشق کنند

مگر از حسن رخت بیخبرانند ای دوست

زاهدان سرمه ز خاک قدمت گر نزنند

ظاهر آنست که بس بی بصرانند ای دوست

مخلصانی که نظر بر چو تو منصور کنند

نی چو اصحاب هوا کج نظرانند ای دوست

خاک پائی که بجان زینت افسر سازند

سرورانی که همه تاج ورانند ای دوست

چون حسین از همه مخلص تر و بیچاره تر است

از چه مخصوص عنایت دگرانند ای دوست

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

این شعر به نوعی فهم و تحسین زیبایی و عظمت محبوب می‌پردازد. شاعر از دوستی یاد می‌کند که جهان به خاطر زیبایی او نگران است و به خاطر غم او، دیگران احساس بی‌تابی می‌کنند. او اشاره می‌کند که هیچ‌کس مانند محبوب او نیست و عاقلان که از غم عشق شکایت می‌کنند، از زیبایی محبوب بی‌خبرند. همچنین به زاهدان اشاره می‌شود که اگر از خاک قدم محبوب چیزی نزنند، نشان‌دهنده‌ی کور بودن آن‌هاست. شاعر بر این باور است که مخلصان واقعی، همانند محبوب، دیدگاه روشنی دارند و خاک پای او را ارج می‌نهند. در نهایت، به حسین اشاره می‌شود که از همه مخلص‌تر و بیچاره‌تر است، ولی چرا دیگران به او توجه خاصی ندارند.