شمارهٔ ۲۴۹ خیالی بخارایی
خیالی بخارایی / غزلیات / وزن: مفعول فاعلاتن مفعول فاعلاتن (مضارع مثمن اخرب)
هردم به صورتی یار دیدار مینماید
گه نور میفروزد گه نار مینماید
آیینه صدهزار است لیکن جمال جانان
در هر یکی به نوعی دیدار مینماید
با وعدهای ز وصلش قانع مباش هرچند
زو اندک التفاتی بسیار مینماید
قطع طریق معنی آسان رهیست ای دل
لیکن بر اهل صورت دشوار مینماید
گر عاقلی خیالی غافل مرو در این ره
زیرا که این بیابان خونخوار مینماید
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این ابیات از شاعر اشاره به تجربههای گوناگون عشق و دلدادگی دارد. شاعر میگوید که محبوب در هر لحظه به شکلی متفاوت خود را نشان میدهد؛ گاهی با نور و گاهی با آتش. هرچند آینهها بسیارند، اما زیبایی محبوب در هر یک به طور خاص و متفاوت نمایان میشود. او همچنین به این نکته اشاره میکند که نباید به وعدههای وصال دل خوش کنیم، زیرا محبوب با اندک التفاتی ما را فریب میدهد. در ادامه، به سادگی راه معنوی اشاره کرده و میگوید که برای اهل صورت (ظاهر) دشوار است. در پایان، از عقل میخواهد که در این مسیر پرخطر غفلت نکند، زیرا این راه، بیابانی پر از خطر و خون است.