نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

بخش ۳۲۷ - الفتح المطلق صفی علیشاه

صفی علیشاه / بحرالحقایق / وزن: مفاعیلن مفاعیلن فعولن (هزج مسدس محذوف یا وزن دوبیتی)

ز فتح مطلب ار پاکیزه روحی

شنوکان اکمل است از هر فتوحی

بود اعلی و اکمل از فتوحات

فنای عبد و استغراق در ذات

کند ذات‌الاحد بروی تجلی

بفتح ذات یابد دل تسلی

شود پاک از رسوم خلق فانی

ز صورتها نبیند جز معانی

خود این باب از بشارتهای ممدوح

بنصرالله و الفتح است مفتوح

گشایشها پیاپی بهر روح است

مه اندر مه فتوح اندر فتوح است

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

شعر درباره‌ی روح پاک و برکت‌های فتح و پیروزی است. بیان می‌کند که بالاترین فتح، فنای انسان در ذات الهی و غرق شدن در آن است. در این حالت، انسان از محدودیت‌های دنیوی رها می‌شود و فقط به معانی عمیق توجه می‌کند. همچنین اشاره دارد که این پیروزی‌ها و گشایش‌ها برای روح انسان است و هر فتحی، خود در بر دارنده‌ی فتح دیگری است. به نوعی می‌توان گفت که این یک چرخه تدریجی از ترقی معنوی و روحانی است.