بخش ۶ - ذکر تفضیل پیغمبر ما علیهالسّلام بر سایر انبیاء سنایی
سنایی غزنوی / الباب الثّالث: اندر نعت پیامبر ما محمّد مصطفی علیهالسّلام و فضیلت وی بر جمیع پیغمبران / وزن: فعلاتن مفاعلن فعلن (خفیف مسدس مخبون)
از همه انبیا چو بخشش رب
یک تنست و همهست اینت عجب
خلق او از نفیستر موکب
عِرق او در شریفتر منصب
از پی صورتِ دل و جانش
پیش حکم خطاب و فرمانش
نقش پر چشم همچو نرگستر
عقل پر گوش همچو سیسنبر
سیل نامد نهال کنتر از او
مرغ نامد قفص شکنتر ازو
همتش الرفیق الاعلی جوی
عزّتش لانبیّ بعدی گوی
شیخ را ساز و سوز داده چو شاب
خاک را آبروی داده چو آب
او ورا بنده بوده از سرِ جد
همه عالم ز پای او مسجد
رو که تا دامن ابد نیکو
کس نبیند به چشم خود چون او
در جهانی فگنده آوازه
با خود آورده سنّتی تازه
گشته ادیان خلق سیرت او
نیست ادراک بر بصیرت او
رشد قومی برای حق جویان
اهد قومی ز خوی خوش گویان
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این شعر درباره عظمت و مقام ویژه پیامبران و به ویژه پیامبر اسلام است. شاعر به ویژگیهای بینظیر پیامبر اشاره میکند، از جمله بخشش و کرامت او و اینکه خلق او از هر چیز دیگری بالاتر است. همچنین تأکید میکند که هیچکس نمیتواند مانند او را با چشم خود ببیند و او الگویی برای دیگران است. پیامبر، با وجود سادگیاش، جایگاهی بالاتر از هر نبی دارد و احکام و سنتهایی را تازه به جهان آورده که باعث رشد و سعادت بشریت میشود. در نهایت، شاعر تأکید میکند که از دیدگاه انسانها، صلاح دنیا به دنبال اوست و او موجب رونق اخلاقی و معنوی مردم است.