شمارهٔ ۱۲ فرخی یزدی
فرخی یزدی / غزلیات / وزن: فاعلاتن فاعلاتن فاعلاتن فاعلن (رمل مثمن محذوف)
غارت غارتگران شد مال بیت المال ما
با چنین غارتگرانی وای بر احوال ما
اذن غارت را به این غارتگران داده است سخت
سستی و خون سردی و نادانی و اهمال ما
زاهد ما بهر استبداد و آزادی به جنگ
تا چه سازد بخت او تا چون کند اقبال ما
حال ما یک‌چند دیگر گر بدین سان بگذرد
بدتر از ماضی شود ایام استقبال ما
شیخ و شاب و شاه و شحنه و شبرو شدند
متفق بر محو آزادی و استقلال ما
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
شاعر در این شعر به وضعیت نابسامان جامعه و غارت اموال عمومی اشاره می‌کند. او نگران است که غارتگران به راحتی به اموال بیت‌المال دستبرد می‌زنند و این مسأله نتیجه سستی، بی‌توجهی و نادانی مردم است. همچنین، به تضاد بین زهد و استبداد اشاره می‌کند و می‌پرسد که سرنوشت جامعه چه خواهد شد اگر این روند ادامه یابد. او وضعیت حال و آینده را نگران‌کننده می‌داند و به اتحاد دسته‌هایی مانند شیخ، شاه و شحنه که بر ضد آزادی و استقلال مردم عمل می‌کنند، انتقاد می‌کند.