شمارهٔ ۱۲۹ فرخی یزدی
فرخی یزدی / غزلیات / وزن: مفعول فاعلات مفاعیل فاعلن (مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف)
آنان که از فراعنه توصیف می‌کنند
از بهر جلب فایده تعریف می‌کنند
بام بلند همسر نام بلند نیست
از فکر کوته است که تصحیف می‌کنند
تخفیف و مستمری و شهریه و حقوق
گیرند و بالمناصفه تنصیف می‌کنند
در حیرتم ز ملت ایران که از چه روی
معتاد گوش خود، به اراجیف می‌کنند
آزادی است و مجلس و هر روزنامه را
هر روز بی‌محاکمه توقیف می‌کنند
گویند لب ببند چو بینی خطا ز ما
راهی است ناصواب که تکلیف می‌کنند
فرش حصیر و نان و پنیر و مقام فقر
ما را توانگران به چه تخویف می‌کنند
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این متن به نقد شرایط اجتماعی و سیاسی پرداخته و به توصیفاتی که از فراعنه و شخصیت‌های مهم صورت می‌گیرد، اشاره دارد. نویسنده معتقد است این توصیفات برای جلب منافع شخصی انجام می‌شود و درواقع حقیقت را تحریف می‌کند. او به وضعیت مردم ایران اشاره می‌کند که به گوش دادن به سخنان بی‌اساس عادت کرده‌اند، در حالی که آزادی و نمایندگان مجلس وجود دارند، اما روزنامه‌ها بی‌محاکمه توقیف می‌شوند. همچنین، انتقاد از افرادی که مردم را به سکوت و پذیرش وضعیت موجود تشویق می‌کنند، و اشاره به فقر و زندگی سخت مردم در برابر ناتوانی ثروتمندان، از دیگر نکات این متن است.