اهلی شیرازی
زاده ۸۵۸ – درگذشته ۹۴۲ هجری قمری، شیراز
زندگی‌نامهٔ اهلی شیرازی
محمد بن یوسف اهلی شیرازی (زادهٔ ۸۵۸ هجری قمری در شیراز – درگذشتهٔ ۹۴۲ هجری قمری در شیراز) شاعر قرن نهم و دهم هجری است. اهلی در سرودن انواع شعر استاد بود و آنچنان که از شعرش مشخص است مطالعهٔ وسیعی روی دیوانهای شاعران پیش از خود دارد. در غزلیات او تأثیر حافظ و سعدی و همچنین شیوهٔ وقوعی تحت تأثیر شاعران این مکتب همچون بابا فغانی شیرازی دیده می‌شود. او در قصیده‌سرایی تحت تأثیر اساتید قصیده‌سرایی است و قصایدی مصنوع به شیوهٔ سلمان ساوجی ساخته است. مثنوی سحر حلال او که ذوبحرین و ذوقافیتین است در پاسخ به مثنویهای کاتبی نیشابوری سروده شده است. او در خاتمۀ مثنوی شمع و پروانه، خود را در فن مثنوی، فرزند کوچک نظامی و جامی می‌خواند. اهلی با توجه به مقام استادیش در شعر، مورد توجه پادشاهان، امیران و وزیران بود. او افرادی از هر سه دودمان تیموریان هرات، آق قویونلوها و صفویان را ستوده است که از میان آنها می توان به امیر علیشیر نوایی، سلطان یعقوب آق قویونلو، شاه اسماعیل صفوی، نجم ثانی و شماری از امرا و وزرای معاصرش را برشمرد. آرامگاه اهلی در شیراز در جوار حافظ قرار دارد.
آثار اهلی شیرازی
شعرهای اهلی شیرازی
- شماره ۳۶ - تاریخ ولادت — زهی فرخنده مولودی که کردست
- شماره ۳۷ - تاریخ وفات سید شریف — رفت آخر از جهان چشم و چراغ روزگار
- شماره ۳۵ - تاریخ وفات نور الدین محمد — خواجه نور الدین محمد گنج لطف
- شماره ۳۹ - تاریخ وفات خواجه روزبهان — دلا امید بکار جهان چه می بندی
- شماره ۳۸ - تاریخ بنا — بیمن دولت و اقبال شاه اسماعیل
- شماره ۳۲ - تاریخ فوت میرزا محمود — دریغ از میرزا محمود خوش خلق
- شماره ۳۳ - تاریخ فوت میر خان — خورشید برج آل علی میرخان که بود
- شماره ۳۴ - تاریخ وفات لطف الله فخار — صد دریغ از خواجه لطف الله فخار آنکه بود
- شماره ۴۳ - تاریخ وفات شیخ محمد لاهیجی — هادی رهروان دین شیخ محمد آنکه بود
- شماره ۴۴ - تاریخ ولادت — آصف صفاتی کز نسل جابر
- شماره ۴۵ - تاریخ وفات فخرالدین عادل — فخر دین عادل بیمثل که در حفظ کلام
- شماره ۴۶ - تاریخ شاه منصور — شاه منصور آن سعادتمند
- شماره ۴۱ - تاریخ وفات صنعی — دریغ از صنعی بیمثل کاخر
- شماره ۴۷ - تاریخ وفات شاهقلی — از جهان شاهقلی رفت دریغ
- شماره ۴۲ - تاریخ وفات سیدی احمد — آه ازین چرخ بیوفا کز وی
- شماره ۴۰ - تاریخ وفات خواجه محمود — خواجه محمود شاه صاحب فیض
- شماره ۴۹ - تاریخ وفات میر شمس الدین محمد — میر شمس الدین محمد چون برین در سر نهاد
- شماره ۴۸ - تاریخ وفات — از جهان رفت در محبت شاه
- شماره ۵۰ — حیف از امیر شیخ علی شهریار عهد
- شمارهٔ ۵ — یارب نظر لطف بسویم بگشا
- شمارهٔ ۳ — ای همچو گهر در صدف سینه ما
- شمارهٔ ۴ — یارب سگ کوی مقبلی ساز مرا
- شمارهٔ ۱ — ایخواجه که فهم نکته سنج است ترا
- شمارهٔ ۲ — از کسب کمال اگر ملال است ترا