انوری ابیوردی
زندگی‌نامهٔ انوری
اوحدالدین محمد ابن محمد (یا ابن اسحاق) شاعر و دانشمند ایرانی قرن ششم هجری است. وی از بسیاری از معلومات متداول زمان خود از قبیل منطق، موسیقی، ریاضی و نجوم بهره داشت. ابتدا مداح سلطان سنجر بود و پس از مرگ او و استیلای ترکان غز بر خراسان به ستایش امرا و سفرای بلاد مختلف مشغول شد، ولی در اواخر عمر زهد پیشه کرد و از ملازمت سلاطین کناره گرفت. در تاریخ وفات او بین مورخان اختلاف است ولی به احتمال قوی حدود سال ۵۸۳ هجری قمری در گذشته است.
آثار انوری
شعرهای انوری
- قصیدهٔ شمارهٔ ۱۳۹ - در صفت بارگاه ملک الوزرا مخلص‌الدین از زبان صفه — من که این صفهٔ همایونم
- قصیدهٔ شمارهٔ ۱۴۰ - مدح مجدالدین ابوالحسن عمرانی — آفرین باد بر چو تو مخدوم
- قصیدهٔ شمارهٔ ۱۳۸ - در شکر مجلس صاحب ناصرالدین — ای بارگاه صاحب عادل خود این منم
- قصیدهٔ شمارهٔ ۱۴۱ - مدح صدر تاج‌الدین ابراهیم — اختیار ملوک هفت اقلیم
- قصیدهٔ شمارهٔ ۱۴۲ - در مدح ابوالفتح طاهربن مظفر وزیر — به حکم دعوی زیج و گواهی تقویم
- قصیدهٔ شمارهٔ ۱۴۳ - در مدح سیداجل عمادالدین ابوالفضل طورانی — چو شاه زنگ برآورد لشکر از ممکن
- قصیدهٔ شمارهٔ ۱۳۶ - در تهنیت ماه رمضان و مدح مجد الدین ابوالحسن عمرانی — مرحبا نو شدن و آمدن عید صیام
- قصیدهٔ شمارهٔ ۱۳۷ - قال فی‌التفاخر و شکایة الزمان — تا آمد از عدم به وجود اصل پیکرم
- قصیدهٔ شمارهٔ ۱۴۸ - در مدح یکی از بزرگان — ای ز کلک توراست کار جهان
- قصیدهٔ شمارهٔ ۱۴۷ - مدح یکی از اقوام پادشاه کند — ای به نیک اختر شده هم سلف سلطان جهان
- قصیدهٔ شمارهٔ ۱۴۶ - در مدح یکی از امیران — چون شمع روز روشن از ایوان آسمان
- قصیدهٔ شمارهٔ ۱۴۵ - چون صدراعظم مجدالدین ابوالحسن عمرانی از سمرقند بازآمد و سلطان تشریفش فرمود اعدا بر او افتریها کردند در دفع آن افتریها انوری این قصیدهٔ بگفت — سه ماهه فراقت بر اهل خراسان
- قصیدهٔ شمارهٔ ۱۴۹ - در مدح مجدالدین ابوالحسن عمرانی — درآمد موکب عید همایون
- قصیدهٔ شمارهٔ ۱۵۰ - در مدح فیروزشاه گفته و التزام آنچه حضرت سلیمان داشته از مراتب جاه و نعمت نموده — کو آصف جم گو بیا ببین
- قصیدهٔ شمارهٔ ۱۴۴ - در مدح امیر عادل ضیاء الدین مودود احمد عصمی — نماز شام چو خورشید گنبد گردان
- قصیدهٔ شمارهٔ ۱۵۱ - در مدح فخرالسادات مجدالدین ابوطالب نعمه — آیت مجد آیتی است مبین
- قصیدهٔ شمارهٔ ۱۵۲ - در مدح مجدالدین ابوالحسن عمرانی — ای جهان را جمال و جاه تو زین
- قصیدهٔ شمارهٔ ۱۵۸ - در مدح امیر طغرل تکین — از در شاهی در طغرل تکین
- قصیدهٔ شمارهٔ ۱۵۹ - در مدح ملک معظم عمادالدین فیروزشاه — ای باد خاک مرکب گردون شتاب تو
- قصیدهٔ شمارهٔ ۱۵۷ - در مدح ملک عضدالدین طغرل تکین — ای جهان را ایمنی از دولت طغرلتکین
- قصیدهٔ شمارهٔ ۱۵۳ - فخرالدین خالد قطعه‌ای به مطلع زیر به انوری نوشته و او را مدح گفته انوری در جواب فخرالدین قصیدهٔ ذیل را گفته و پسر او را که طفل بوده ستوده — و علیک السلام فخر الدین
- قصیدهٔ شمارهٔ ۱۵۵ - در مدح جلال‌الوزرا مجدالدین علی — ای جهان خاتم جان‌بخش ترا زیر نگین
- قصیدهٔ شمارهٔ ۱۵۴ - مدح ملک‌الاسخیا ابوالمفاخر امیر فخرالدین — افتخار زمان و فخر زمین
- قصیدهٔ شمارهٔ ۱۵۶ - در مدح ناصرالدین طاهربن مظفر — صاحب روزگار و صدر زمین