عسجدی مروزی
درگذشته ۴۳۲ هجری قمری، مرو
زندگی‌نامهٔ عسجدی
عبدالعزیز پسر منصور مشهور به عَسجَدی مروزی شاعر ایرانی است که در اواخر سدهٔ چهارم و اوایل سدهٔ پنجم هجری می‌زیست. وی از شاعران دربار سلطان محمود غزنوی بود. گمان برده می‌شود که وی پس از مرگ سلطان محمود در دربار پسر وی سلطان مسعود غزنوی و همچنین پس از وی در دبار سلطان مودود غزنوی پسر سلطان مسعود نیز شاعری میکرد. وی در اشعار خود آنان را مدح نموده است. عسجدی از شاعرانی است که در فتح «سومنات» به دست سلطان محمود، قصیده‌ای در تهنیت ساخته که آن قصیده در کتاب‌های تراجم ضبط شده و مشهور است. وفات او در سال ۴۳۲ ه.ق ذکر نموده‌اند. از اشعار او جز چند قصیده و مقداری اشعار پراکنده چیزی باقی نمانده است.
آثار عسجدی
شعرهای عسجدی
- شمارهٔ ۲۵ - آیینه روی دوست — بر گل رقمی ز مشک ناگاه زدند
- شمارهٔ ۲۶ - در دور تو — در دور تو عقل کل کنشتی گردد
- شمارهٔ ۲۷ - وعده دوست — دل دوش هزار چاره سازی میکرد
- شمارهٔ ۳۰ - رباعی — هرگاه که آن پهن سرون می گذرد
- شمارهٔ ۳۲ - در توصیف ممدوح — دانی که چون رسد بجهان نور آفتاب
- شمارهٔ ۲۹ - رباعی — در تو دل خسته نظری تیز نکرد
- شمارهٔ ۲۸ - کاروان عمر — صبح است و صبا مشک‌فشان می‌گذرد
- شمارهٔ ۳۱ - در باره معشوق گفته — نه هم قیمت لعل باشد بلور
- شمارهٔ ۳۷ - در حصانت قلعه و باره — کهی بلند و بر او قلعه ای نهاده بلند
- شمارهٔ ۳۸ - وصف کوه — کهی چون طور سینا بود ازو آویخته ثعبان
- شمارهٔ ۳۵ - قصیده در شکایت از روزگار و یاد احباب — فغان ز دست ستمهای گنبد دوار
- شمارهٔ ۳۴ - وله — هر که بر درگه ملوک بود
- شمارهٔ ۴۰ - در وصف قلعه — قوی قلعه او که خاکش به پاکی
- شمارهٔ ۳۹ - از چکامه ای — اخگر هم آتشست ولیکن نه چون چراغ
- شمارهٔ ۳۳ - از قطعه ای — الا تا زمی از کوه پدید است و ره از سد
- شمارهٔ ۳۶ - در توصیف بهار و مدح سید ابونصر — بنوبهار جوان شد جهان پیر ز سر
- شمارهٔ ۴۱ - فقر شاعر — دوستانم همه ماننده وسنی شده اند
- شمارهٔ ۴۲ - مدح سلطان محمود — شاه ابوالقاسم بن ناصر دین
- شمارهٔ ۴۳ - در سختی راه گوید — زمین زراغنک و راه درازش
- شمارهٔ ۴۴ - وله — به یکی تیر همی فاش کند راز حصار
- شمارهٔ ۴۵ - از قطعه هجائیه — گر خنچه کند (عذرا) بر بامچه لم
- شمارهٔ ۴۸ - در ثنای ممدوح — نبود با او هرگز مرا، مراد دو چیز
- شمارهٔ ۴۶ - رباعی — چون شاه بگیرد بکف اندر شمشیر
- شمارهٔ ۴۷ - چکامه ای شیوا در صنعت تکریر — باران قطره قطره همی بارم ابروار