حافظ شیرازی
زاده ۷۲۶ – درگذشته ۷۹۲ هجری قمری، شیراز
زندگی‌نامهٔ حافظ
خواجه شمس‌الدین محمد شیرازی متخلص به «حافظ» و مشهور به لسان‌الغیب، غزل‌سرای بزرگ و از بزرگان شعر و ادب پارسی است. از زندگانی وی همانند دیگر بزرگان و سخنوران کهن ایرانی به رغم شهرت فوق‌العادهٔ او اطلاعات دقیقی در دست نیست و حتی در مورد نام دقیق وی (محمد یا شمس‌الدین) و خاستگاه وی و سال‌های عمر او اختلاف نظر وجود دارد. اما بنا بر قول مشهور وی حدود سال ۷۲۶ هجری قمری در شیراز متولد شد. علوم و فنون را در محفل درس استادان زمان فرا گرفت و در علوم ادبی عصر پایه‌ای رفیع یافت. خاصه در علوم فقهی و الهی تأمل بسیار کرد و قرآن را با چهارده روایت مختلف از بر داشت. گوته دانشمند بزرگ و شاعر و سخنور مشهور آلمانی دیوان شرقی خود را به نام او و با کسب الهام از افکار وی تدوین کرد. دیوان اشعار او شامل غزلیات، چند قصیده، چند مثنوی، قطعات و رباعیات است. وی به سال ۷۹۲ هجری قمری در شیراز درگذشت. آرامگاه او در حافظیهٔ شیراز زیارتگاه صاحب‌نظران و عاشقان شعر و ادب پارسی است.
آثار حافظ
شعرهای حافظ
- غزل شمارهٔ ۲۸۳ — سحر ز هاتفِ غیبم رسید مژده به گوش
- غزل شمارهٔ ۲۹۵ — سَحَر به بویِ گلستان دَمی شدم در باغ
- غزل شمارهٔ ۲۹۳ — بامدادان که ز خلوتگَهِ کاخِ اِبداع
- غزل شمارهٔ ۳۰۰ — هزار دشمنم اَر می‌کنند قصدِ هلاک
- غزل شمارهٔ ۲۹۴ — در وفایِ عشقِ تو، مشهورِ خوبانم چو شمع
- غزل شمارهٔ ۲۹۷ — زبانِ خامه ندارد سرِ بیان فِراق
- غزل شمارهٔ ۲۹۱ — ما آزموده‌ایم در این شهر بختِ خویش
- غزل شمارهٔ ۲۹۲ — قسم به حشمت و جاه و جلالِ شاه شجاع
- غزل شمارهٔ ۲۹۹ — اگر شراب خوری جُرعه‌ای فشان بر خاک
- غزل شمارهٔ ۲۹۰ — دلم رمیده شد و غافلم منِ درویش
- غزل شمارهٔ ۲۸۹ — مَجمَعِ خوبی و لطف است عِذار چو مَهَش
- غزل شمارهٔ ۲۹۸ — مقامِ امن و مِیِ بی‌غَش و رفیقِ شَفیق
- غزل شمارهٔ ۲۹۶ — طالع اگر مدد دهد، دامنَش آوَرَم به کف
- غزل شمارهٔ ۳۰۴ — دارایِ جهان نصرتِ دین خسروِ کامل
- غزل شمارهٔ ۳۰۲ — خوش خبر باشی ای نسیمِ شِمال
- غزل شمارهٔ ۳۰۶ — اگر به کویِ تو باشد مرا مَجالِ وصول
- غزل شمارهٔ ۳۰۳ — شَمَمتُ روحَ وِدادٍ و شِمتُ برقَ وِصال
- غزل شمارهٔ ۳۰۷ — هر نکته‌ای که گفتم در وصفِ آن شَمایل
- غزل شمارهٔ ۳۰۵ — به وقت گُل شدم از توبهٔ شراب خجِل
- غزل شمارهٔ ۳۰۸ — ای رُخَت چون خُلد و لَعلَت سَلسَبیل
- غزل شمارهٔ ۳۱۲ — بُشری اِذِ السَّلامةُ حَلَّت بِذی سَلَم
- غزل شمارهٔ ۳۰۹ — عشقبازیّ و جوانیّ و شرابِ لَعلْ‌فام
- غزل شمارهٔ ۳۰۱ — ای دلِ ریشِ مرا با لبِ تو حقِّ نمک
- غزل شمارهٔ ۳۱۱ — عاشقِ رویِ جوانی خوشِ نوخاسته‌ام