فیاض لاهیجی
درگذشته ۱۰۷۲ هجری قمری، لاهیجان
زندگی‌نامهٔ فیاض لاهیجی
ملا عبدالرزاق علی بن حسین لاهیجی متخلص به فیاض (درگذشتهٔ ۱۰۷۲ قمری) از متکلمان مسلمان و شیعه، صاحب تألیفاتی چون گوهر مراد، سرمایه ایمان و شوارق الالهام است. او و فیض کاشانی شاگرد و داماد ملاصدرا بودند. میان فیاض و فیض دوستی برقرار بود. او از فیض با احترام یاد می‌کند و گاهی با عنوان «بعض افاضل اخواننا الالهیین» نام می‌برد. ملاصدرا به وی لقب «فیاض» را داد. دختر ملاصدرا و همسر لاهیجی، ام‌کلثوم (۱۰۱۹-۱۰۹۰ق) نام داشت که زنی فرهیخته و فاضله بود که علوم حِکمی را نزد پدر و همسرش آموخت و گاه در مجالس علما شرکت می‌کرد و با آنان مباحثه می‌کرد.
آثار فیاض لاهیجی
شعرهای فیاض لاهیجی
- شمارهٔ ۱۲ - مطلع دوم — در چمن پیش لبت وا نشد ار غنچه رواست
- شمارهٔ ۱۱ - در منقبت علی(ع) — به مشامم نرسد بوی گلی از چپ و راست
- شمارهٔ ۱۵ - در منقبت امیر مومنان علی(ع) — اگر صبا بگشاید ز زلف یار گره
- شمارهٔ ۱۰ - مطلع دوم — کند سپهر خم اندیشه کمانش و لرزد
- شمارهٔ ۱۴ - در منقبت و مدح علی(ع) — اگرم نه عافیت غمت رقم خلاصی جان دهد
- شمارهٔ ۱۶ - در منقبت امیرمومنان علی(ع) — ای لعل گرفته ز تکلم به گهر بر
- شمارهٔ ۱۷ - در منقبت حضرت فاطمه زهرا(س) — چنان به صحن چمن شد نسیم روح‌افزار
- شمارهٔ ۱۳ - مطلع سوم — جلوه ات دوش که سامان چمن می آراست
- شمارهٔ ۱۸ - در منقبت امام حسن مجتبی(ع) — بیا که شیشه قسم می‌دهد به عهد کهن
- شمارهٔ ۲۴ - در منقبت امام صادق(ع) — کمال عقل همین است در جهان غرور
- شمارهٔ ۲۲ - در منقبت امام زین‌العابدین(ع) — شکر خدا که با فلکم هیچ کار نیست
- شمارهٔ ۱۹ - مطلع دوم — نموده عارضت آن نور وادی ایمن
- شمارهٔ ۲۱ - مطلع دوم — زهی مکان تو از عرصه خیال برون
- شمارهٔ ۲۵ - تجدید مطلع — ندانم از نظر من چسان بود مستور
- شمارهٔ ۲۳ - در منقبت امام محمدباقر (ع) — طلسم رنگ چمن را بهار بسته چنان
- شمارهٔ ۲۰ - در منقبت سیدالشهداء امام حسین(ع) — به یار نامه نوشتم به خون صبر و سکون
- شمارهٔ ۲۸ - مطلع دوم — ز موج رنگ گل و سبزه در هوای بهار
- شمارهٔ ۳۱ - مطلع پنجم — خلاف رأی تو بر عقل آن چنان دشوار
- شمارهٔ ۳۳ - در منقبت امام علی‌النقی(ع) — ز شوخی نه در دیده آیی نه در بر
- شمارهٔ ۳۰ - مطلع چهارم — فغان ز کج‌روشی‌های چرخ ناهموار
- شمارهٔ ۲۹ - مطلع سوم — مرا دلی است ز درد فراق یار و دیار
- شمارهٔ ۲۷ - قصیده موسوم به معجزه‌الشوق در منقبت امام رضا(ع) — محیط عشق که ما مرکزیم و غم پرگار
- شمارهٔ ۳۲ - در منقبت امام محمدتقی(ع) — بی‌تو به زندان غم هیچ نجنبم ز جا
- شمارهٔ ۲۶ - در منقبت امام موسی کاظم(ع) — ز تاب شعشه آفتاب در سرطان