سلمان ساوجی
زندگی‌نامهٔ سلمان ساوجی
خواجه جمال الدین سلمان ابن خواجه علاءالدین محمد مشهور به سلمان ساوجی در دههٔ اول قرن هشتم هجری در ساوه متولد شد. وی ابتدا در خدمت خواجه غیاث الدین محمد و سلطان ابوسعید بهادر خان بوده و پس ازبر هم خوردن اساس سلطنت ایلخانان واقعی به خدمت امرای جلایر پیوست. دلشاد خاتون همسر شیخ حسن بزرگ نسبت به سلمان کمال توجه و محبت را داشت و تربیت فرزندش سلطان اویس را به او واگذار کرد. وی در اواخر عمر منزوی شد و به زادگاه خود بازگشت و در همانجا در سال ۷۷۸ هجری قمری دار فانی را وداع گفت. از وی علاوه بر دیوان قصاید و غزلیات و مقطعات، دو مثنوی به نام «جمشید و خورشید» و «فراقنامه» به جای مانده است.
آثار سلمان ساوجی
شعرهای سلمان ساوجی
- بخش ۸۸ - ستایش قیصر از دلاوری جمشید — فرستاد افسر و خورشید را خواند
- بخش ۸۶ - غزل — باد صبا به گرد سمندش نمی‌رسد
- بخش ۸۷ - نجات دادن جمشید ، قیصر را از مرگ — چو این شهباز زرین بال خاور
- بخش ۸۲ - آزاد شدن خورشید — چو صبح از کوه بنمود افسر زر
- بخش ۸۳ - آمدن شادیشاه به خواستگاری خورشید — چو شاه چین علم بفراخت بر بام
- بخش ۸۹ - غزل — عشق مرا از هزار کار برآورد
- بخش ۸۵ - هنرنمائی جمشید و شادیشاه در حضور خورشید و افسر — چو خورشید فلک برداشت از چین
- بخش ۸۴ - قطعه — بزمی که از نوای نوالش به بزم خلد
- بخش ۹۲ - لشکر کشی جمشید از روم به شام — زدند از شهر گردان خیمه بر دشت
- بخش ۹۳ - غزل — بود ز غم صد گره بر گل و بر بارِ گل
- بخش ۹۱ - بازگشتن شادیشاه به شام — حکایت را بدین پیدا شد انجام
- بخش ۹۷ - قطعه — در آن روز وداع آن ماه خوبان
- بخش ۹۰ - خواستگاری شادیشاه از دختر قیصر — چو رای هند رخ برتافت قیصر
- بخش ۹۶ - دوبیتی — از دیده دلم روز وداعش نگران شد
- بخش ۹۴ - دوبیتی — آیا کراست زهره، آیا کراست یارا؟
- بخش ۹۵ - غزل — شادی آمد از درون امشب که هان جان می‌رسد
- بخش ۱۰۳ - نامه جمشید به پدر — ملک جمشید بنوشت از ره دور
- بخش ۹۸ - رباعی — چون گل دهنی زمانه پر خنده نکرد
- بخش ۱۰۵ - غزل — چمن شمع زُمُرُّد ساقِ نرگس را چو بردارد
- بخش ۱۰۱ - رباعی — ای آینه کرده در رخت روی امید
- بخش ۱۰۴ - — ای پیک صبا مصر وصالم به کف آمد
- بخش ۱۰۰ - بازگشت جمشید به روم و دامادی او — به پیروزی و بهروزی از آن بوم
- بخش ۱۰۲ - رباعی — از رنگ بیاض رویت ای رشک قمر
- بخش ۹۹ - غزل — سوی کلبه فقیران به سعادت و سلامت