صفایی جندقی
زاده ۱۲۳۵ – درگذشته ۱۳۱۴ هجری قمری، جندق
زندگی‌نامهٔ صفایی جندقی
یرزا احمد جندقى متخلص به «صفایی» دومین فرزند یغماى جندقى است که در سال ۱۲۳۶ ه.ق درخور، مرکز منطقهٔ جندق و بیابانک به دنیا آمد. مادر او هما سلطان از اهالى کاشان و از بستگان حاج ملا احمد نراقى (مجتهد مشهور شیعى) دومین همسر یغماى جندقى است. پدرش یغما، وی را به نام و تخلص ملا احمد نراقی که تخلص «صفایی» داشت «احمد» و «صفایی» نام گذاشت. میرزا احمد تحصیلات مقدماتى را در زادگاهش فراگرفت و سپس نزد پدر و برادرش (میرزا اسماعیل هنر) به تکمیل معلومات خود پرداخت. صفایى جندقى پس از سفرهایى به سمنان و تهران، روستاى جندق را براى اقامت برگزید و تا پایان عمر در همانجا از راه کشاورزى و دامدارى به امرار معاش پرداخت. صفایى جندقى در مدت حیات خود چهار همسر برگزید و از آنان داراى بیست فرزند شد که برخى از آنان اهل ادب و هنر بودند: محمدحسن کیوان ملقب به عمادالشعراء، میرزا محمدحسین متخلص به «فرهنگ» و متولد ۱۲۶۹ ه.ق، میرزا ابوالقاسم وفایى ادیب و خوشنویس و میرزا عبدالکریم که اغلب نسخه‌هاى دیوان صفایى جندقى به خط اوست. محمدحسن کیوان، فرزند ارشد صفایى جندقى از جانب ظل‌السلطان (حاکم اصفهان) به «عمادالشعراء» ملقب شده و در شعر از تخلص «خرد» استفاده مى‌کرده و منظومهٔ هزار و یکشب او حاوى داستان‌هاى نو و ابتکارى است و همو در شمار نخستین شاعرانى است که براى کودکان نیز شعر مى‌سروده‌است. فرزند او میرزا فتح‌الله مشهور به «کیوان ثانى» از شاعران منطقۀ بیابانک بوده و در شعر «پرویز» تخلص مى‌کرده‌است. دیوان چاپى صفایى جندقى شامل غزلیات، انابت‌نامه، رباعیات انابیه، رباعیات عاشقانه، ماده تاریخ‌ها، مراثى عاشورایى در ۱۱۴ بند، مثنوى «رقیه‌نامه» حاوى ۳۱۵ بیت، نوحه‌ها و ترجیع‌بند است که با تصحیح آقاى سید على آل داود توسط چاپ و انتشارات آفرینش در سال ۱۳۷۰ چاپ و منتشر شده‌است. آثار وی از روی نسخهٔ آماده شده به همت مرکز تحقیقات رایانه‌ای حوزه علمیه اصفهان در گنجور در دسترس قرار گرفته است.
آثار صفایی جندقی
شعرهای صفایی جندقی
- شمارهٔ ۳۱ — هر چند به فر کرمت مغروریم
- شمارهٔ ۲۹ — یارب به رخم ز فضل درها بگشای
- شمارهٔ ۲۷ — چون نیست مرا در دو جهان غیر تو کس
- شمارهٔ ۲۸ — آن عهد درست کز ازل بستم نیست
- شمارهٔ ۲۶ — یارب مأیوسم از در خویش مکن
- شمارهٔ ۳۰ — در حق خود ازگناه بی حد کردن
- شمارهٔ ۲۴ — آن را که ز هر جهت نباشد به تو راه
- شمارهٔ ۲۵ — یارب تو به فضل و رحمتم در بگشای
- شمارهٔ ۳۴ — بس اشک ز دیده متصل رفت مرا
- شمارهٔ ۳۵ — یا رب به شکیبائی ایوب قسم
- شمارهٔ ۳۸ — ای دوست کمال از تو و نقصان از ماست
- شمارهٔ ۳۶ — رفتیم بر نگار هرکارهٔ خویش
- شمارهٔ ۳۲ — دشمن کامیم اگر منافق باشیم
- شمارهٔ ۳۳ — این بار نه حکم نصر جاری کردی
- شمارهٔ ۳۹ — گر مرد ثواب اگر ز اهل گنه است
- شمارهٔ ۳۷ — تا عشق مرا ذکر تو در سینه سرشت
- شمارهٔ ۴۱ — افتادکجا سوی گدائی نگهش
- شمارهٔ ۴۰ — عصیان تو پیش خلق خوارم کرده است
- شمارهٔ ۲ — امروز دلم بی سر و سامان شده باز
- شمارهٔ ۱ — رفتی و غمت به سینه ام جای گرفت
- شمارهٔ ۳ — گفتم دلت از ناله کنم نرم چه سود
- شمارهٔ ۴ — بگذاشت مرا دو مه که زان چشم سیاه
- شمارهٔ ۵ — نه چشم تو را بر اشکم آمد نظری
- شمارهٔ ۶ — نه شب به غمت دیده من خفت دمی