صفی علیشاه
زاده ۱۲۵۱ – درگذشته ۱۳۱۶ هجری قمری، اصفهان
زندگینامهٔ صفی علیشاه
میرزا حسن اصفهانی متخلص به «صفی» و ملقب به صفیعلیشاه (زادهٔ ۱۲۵۱ قمری در اصفهان، درگذشتهٔ ۱۳۱۶ قمری در تهران)، قطب دروایش نعمتاللهی و از شاعران بزرگ صوفی مشرب سدههای اخیر است. او مردى ادیب و شاعر و در نظم انواع شعر توانا بود. پدرش بازرگان بود. وی در کودکى به همراه پدر به یزد رفت و تا سن بیست سالگى در آن شهر زیست. میرزا حسن پس از آموختن مقدمات علوم به شیراز، کرمان، مشهد و سپس به هند و حجاز مسافرتهایی کرد، و بالاخره به تهران آمد. در تهران یکی از مریدان وی قطعه زمینی در محلهٔ شاه آباد به او هدیه کرد و او در آنجا خانقاهی وسیع بنا نهاد که پس از مرگ در همانجا به خاک سپرده شد. هماکنون خیابان مجاور خانقاه و آرامگاه وی در تهران به خیابان صفیعیشاه معروف است. وی صاحب آثار متعددی به نظم و نثر است که از آن جمله میتوان به تفسیر منظوم قرآن در سی و دو هزار بیت و زبدةالاسرار مشتمل بر بیان اسرار شهادت امام حسین علیهالسلام و یارانش و تطبیق آن با منازل سیر و سلوک اشاره نمود.
آثار صفی علیشاه
شعرهای صفی علیشاه
- بخش ۲۸ - الاوتاد — زا و تاد ار بپرسی چار مردند
- بخش ۲۹ - باب الباء — اشارت باءببد و ممکناتست
- بخش ۲۷ - انصداع الجمع — اگر داری تو قلب و سمع بشنو
- بخش ۲۵ - الانیت — زانیت بگویم و ز جهاتش
- بخش ۲۶ - الانزعاج — دگر از اصطلاحات انزعاج است
- بخش ۳۱ - البارقه — شود ظاهر بسالک در اوایل
- بخش ۳۰ - باب الابواب — نکو دریاب شرح باب الابواب
- بخش ۳۲ - الباطل — ز باطل گر بپرسی جز عدم نیست
- بخش ۳۴ - البدنه — بود بدنه از آن نفسی کنایت
- بخش ۳۳ - البدلاء — ز بدلا یعنی ابدال مکرم
- بخش ۳۷ - البرزح الجامع — دگر از برزخ جاکع بتفسیر
- بخش ۳۶ - البرزخ — بود برزخ گرت با من بود دل
- بخش ۳۵ - البرق — بود برق آن ضیائی کاولین کار
- بخش ۳۹ - البصیره — بصیرت قوه قدسی است بر دل
- بخش ۴۰ - البقره — بقر دارد حدیث از نفسر مرتاض
- بخش ۳۸ - البسط — بود بسط آن ورود ناگهانی
- بخش ۴۱ - البوادر — بوادر فجئهئی باشد که بر دل
- بخش ۴۳ - بیتالمقدس — ز بیتالمقدس بشنو قلب طاهر
- بخش ۴۴ - بیتالمحرم — بود بیتالمحرم قلب کامل
- بخش ۴۵ - بیتالعزه — بیتالعزه آنک اهل دل آمد
- بخش ۴۶ - بابالتاء — بود تا از تعینها کنایت
- بخش ۴۷ - التانیس — بود تانیس بر ظاهر تجلا
- بخش ۴۸ - التجلی — تجلی جلوه غیبالغیوبست
- بخش ۴۲ - بیتالحکمه — ز بیت الحکمه کان قلبی بود خاص