صامت بروجردی
زندگی‌نامهٔ صامت بروجردی
میرزا محمد باقر صامت بروجردی معروف به صامت بروجردی و متخلص به صامت (۱۲۶۳-۱۳۳۳ قمری تولد و وفات در بروجرد)، یکی از شاعران مذهبی و مدیحه سرایان قرن سیزدهم و چهاردهم ایران است. بیشتر آثار صامت بروجردی را مرثیه‌های مذهبی در ستایش امامان شیعه و نیز نوحه‌ها و اشعاری در توصیف عاشورا تشکیل می‌دهد. دیوان وی مشتمل بر انواع شعرها مانند غزل، قصیده و رباعی است. وی همچنین اشعار مذهبی در قالب بحر طویل دارد. شعرها و نوحه‌های صامت هنوز هم در سوگواریها و مراسم بزرگداشت حادثه عاشورا خوانده می‌شوند. وی که فن شعر را از میرزا عبدالمجید نوایی فرا گرفت، از راه سقط فروشی در بازارچه حاج سهرابی (ظهرابی) بروجرد امرار معاش می‌کرد و در کنار آن به کارهای ذوقی می‌پرداخت. صامت در روز پنجشنبه شانزدهم ماه محرم سال ۱۳۳۳ قمری در بروجرد درگذشت و در گورستانی در کوی صوفیان به خاک سپرده شد. این محوطه امروزه به نام این شاعر «صامتیه» نامیده می‌شود. دیوان صامت بروجردی (موسوم به ریاض الشهاده) به زحمت آقای سید صادق هاشمی برای گنجور ارسال شده است.
آثار صامت بروجردی
- صامت بروجردی
- افتتاح ریاض الشهاده (دیوان صامت)
- قصاید
- غزلیات
- کتاب الروایات و المصائب
- کتاب المراثی و المصائب
- اشعار مصیبت
- کتاب التضمین و المصائب
- کتاب النصایح و التنبیه
- کتاب القطعات و النصایح
- کتاب المناجات با قاضی الحاجات
- کتاب المواد و التاریخ
- کتاب نوحه‌های سینه زنی (به اقسام مختلفه و لحنهای متنوع و مخصوصه)
- مختصری از اشعار افصح الشعراء (میرزا حاجب بروجردی)
شعرهای صامت بروجردی
- شمارهٔ ۱۲ - در مدح حضرت امیرالمومنین(ع) — ای کشور هستی را از صبح ازل مالک
- شمارهٔ ۱۶ - در مدح شهاب ثاقب علی بن ابیطالب (ع) — ساقیا عید غدیر آمد به مستان زن صلایی
- شمارهٔ ۱۴ - در مدح ماه بنی‌هاشم حضرت عباس(ع) — ای که ناورد دلیران را ندیدی در نبرد
- شمارهٔ ۱۷ - در نیمه شعبان و مدح حضرت حجت(ع) — یمد بشر نیمه شعبان به خرمی
- شمارهٔ ۱۳ - در مدح حضرت علی بن موسی الرضا(ع) — باز شد پیکر زیبای چمن اطلس پوش
- شمارهٔ ۱۵ - در مدح فرزند امام حسن مجتبی(ع) — ای ز بساطقرب از بسکه گشته مست
- شمارهٔ ۱۹ - در مدح حضرت امام حسن عسکری(ع) — چون به سعادت نمود ساقی فرخنده فال
- شمارهٔ ۱۸ - در مدح ثامن الائمه علیهم‌السلام — ماهرخا ابتدای فصل بهار است
- شمارهٔ ۲۷ - همچنین مصیبت — هر که در بزم عزای شاه بی‌سر می‌نشیند
- شمارهٔ ۲۱ - توجه امام(ع) به سوی کربلا — هلال ذی الحجه باز طلوع کرد از سپهر
- شمارهٔ ۲۵ - واقعه یازدهم عاشوراء — چرا بیرون نیامد ماه از پشت حجاب امشب
- شمارهٔ ۲۶ - واقعه زمین کربلا — زمین کربلا ماوای شاه بی‌سراست اینجا
- شمارهٔ ۲۲ - مولودیه خاتم الانبیاء(ص) — چه شد که بگرفت فرح جهان را
- شمارهٔ ۲۴ - وقایع جناب حر بن یزید ریاحی — چند ای دل از تغافل در ورطه هلاکی
- شمارهٔ ۲۰ - در استغاثه به حضرت امام زمان ارواح العالمین له الفداء — ای دل غمگین به حال خویش حیرانی چرا؟
- شمارهٔ ۲۳ - مصیبت حضرت امیرالمومنین(ع) — چون وصی و جانشین احمد ختمی مآب
- شمارهٔ ۲۸ - بیان واقعه دیر راهب — چون حریم خسرو بطحا ز بیداد زمانه
- شمارهٔ ۲۹ - شهادت نصرانی در روز عاشورا — چون به کربلا گردید نور چشم پیغمبر
- شمارهٔ ۳۰ - در مصیبت غریب الغربا(ع) — قبله هفتم رضا چون ار مدینه در بدر شد
- شمارهٔ ۳۳ - مسمط غرا در شرح حدیث کساء — بشنو اگرت هست به سر شور تولی
- شمارهٔ ۳۲ - خطبه حضرت سید سجاد(ع) در شام خراب — کرد در شام چو جا عترت سلطان انام
- شمارهٔ ۳۱ - مدح و مصیبت رقیه خاتون(ع) — بود در شهر شام، از حسین دختری
- شمارهٔ ۳۴ - در مدح صدیقه طاهره سلام الله علیها — باز شد جبریل عرفان مرکز دل را نزیل
- شمارهٔ ۱ - کتاب التضمین والمصائب — گفت شاه تشنه‌کامان بر سر میدان عشق