صامت بروجردی
زندگی‌نامهٔ صامت بروجردی
میرزا محمد باقر صامت بروجردی معروف به صامت بروجردی و متخلص به صامت (۱۲۶۳-۱۳۳۳ قمری تولد و وفات در بروجرد)، یکی از شاعران مذهبی و مدیحه سرایان قرن سیزدهم و چهاردهم ایران است. بیشتر آثار صامت بروجردی را مرثیه‌های مذهبی در ستایش امامان شیعه و نیز نوحه‌ها و اشعاری در توصیف عاشورا تشکیل می‌دهد. دیوان وی مشتمل بر انواع شعرها مانند غزل، قصیده و رباعی است. وی همچنین اشعار مذهبی در قالب بحر طویل دارد. شعرها و نوحه‌های صامت هنوز هم در سوگواریها و مراسم بزرگداشت حادثه عاشورا خوانده می‌شوند. وی که فن شعر را از میرزا عبدالمجید نوایی فرا گرفت، از راه سقط فروشی در بازارچه حاج سهرابی (ظهرابی) بروجرد امرار معاش می‌کرد و در کنار آن به کارهای ذوقی می‌پرداخت. صامت در روز پنجشنبه شانزدهم ماه محرم سال ۱۳۳۳ قمری در بروجرد درگذشت و در گورستانی در کوی صوفیان به خاک سپرده شد. این محوطه امروزه به نام این شاعر «صامتیه» نامیده می‌شود. دیوان صامت بروجردی (موسوم به ریاض الشهاده) به زحمت آقای سید صادق هاشمی برای گنجور ارسال شده است.
آثار صامت بروجردی
- صامت بروجردی
- افتتاح ریاض الشهاده (دیوان صامت)
- قصاید
- غزلیات
- کتاب الروایات و المصائب
- کتاب المراثی و المصائب
- اشعار مصیبت
- کتاب التضمین و المصائب
- کتاب النصایح و التنبیه
- کتاب القطعات و النصایح
- کتاب المناجات با قاضی الحاجات
- کتاب المواد و التاریخ
- کتاب نوحه‌های سینه زنی (به اقسام مختلفه و لحنهای متنوع و مخصوصه)
- مختصری از اشعار افصح الشعراء (میرزا حاجب بروجردی)
شعرهای صامت بروجردی
- شمارهٔ ۱۳ - وفات اسکندر — شنیدستم که اسکندر چه شد وقت
- شمارهٔ ۱ - کتاب المناجات با قاضی الحاجات — ای پرده پوش معصیت عاصیان تمام
- شمارهٔ ۳ - و برای او همچنین — یا رب مرا به چنگ بلا مبتلا مکن
- شمارهٔ ۲ - و برای او همچنین — ای خالقی که صانع ارض و سما تویی
- شمارهٔ ۴ - و برای او همچنین — یا رب اگر ز کرده ما پرده وا کنی
- شمارهٔ ۵ - و برای او همچنین — شد وقت آنکه درد نهان را دوا کنیم
- شمارهٔ ۲ - در تعمیر مسجد سرداب معروف به مسجد زنگیه — در زمان دولت فرمانروای کشور جم
- شمارهٔ ۱ - تاریخ مرحوم نوائی — جهانا می‌جهانی رخش کین تا کی در این بِیْدا
- شمارهٔ ۴ - تاریخ مرحوم میرزا زین العابدین روضه خوان — چون جناب قدوه الامجاد فخرالذاکرین
- شمارهٔ ۱۰ - و برای او — مرد گر در پیش زن بی‌رتبه شد عارش کم است
- شمارهٔ ۹ - و برای او — فرداست که از رحمت حق عاصی رانده
- شمارهٔ ۶ - تاریخ وفات مرحوم میرزا صالح مداح — سپهر بی‌وفا تا تیر عدوان در کمان دارد
- شمارهٔ ۷ - تاریخ وفات مرحوم حاجی غلامحسین — هر که قدم زد چو غلامحسین
- شمارهٔ ۵ - تاریخ زلزله عجیبه سیلاخور — به گوش خلق ز بس شد ز باد غفلت پر
- شمارهٔ ۸ - ماده تاریخ — داد کز بیداد کردون وز جفای آسمان
- شمارهٔ ۳ - نوحه دیگر — آه که صد پاره جگر شد حسن
- شمارهٔ ۱۵ — هر کس به علی روی تولی نکند
- شمارهٔ ۱۷ — کس نیست که از زمانه خرسند شود
- شمارهٔ ۱۱ - و برای او — شکر ز گفته (صامت) ز بس فراوان است
- شمارهٔ ۱۸ — با سعی و عمل کس از اجل نگریزد
- شمارهٔ ۱۶ — قاسم ز عمو چو اذن میدان طلبید
- شمارهٔ ۱۳ — از اول صبح کون تا شام معاد
- شمارهٔ ۱۲ — زانرو ببر هر که بخواهم بروم
- شمارهٔ ۱۴ — اولاد علی که اصل ایمان شد‌‌ه‌اند