عبید زاکانی
زندگی‌نامهٔ عبید زاکانی
خواجه نظام‌الدین عبیدالله زاکانی شاعر و لطیفه‌پرداز نامدارایران در قرن هشتم هجری است. وی ازخاندان زاکانیان بوده و زاکانیان تیره‌ای از اعراب هستند که به قزوین مهاجرت کرده و آنجا ساکن شده بودند. وی به لحاظ وضعیت اجتماعی آن روزگار، به طنز روی آورد و نظم و نثر خود را وسیلهٔ حمله به عرفها و عادات نادرست و مفاسد و معایب طبقهٔ مشخصی از اجتماع قرار داد. وی در حدود سالهای ۷۷۱ و ۷۷۲ هجری قمری زندگی را بدرود گفت. از آثار برگزیدهٔ او می‌توان به مثنوی عشاق‌نامه، کتاب اخلاق‌الاشراف، ریش‌نامه، صد پند، لطایف و ظرایف، رسالهٔ دلگشا و بالاخره منظومهٔ معروف موش و گربه اشاره کرد.
آثار عبید زاکانی
شعرهای عبید زاکانی
- رباعی شمارهٔ ۳۸ — دل در پی عشق دلبرانست هنوز
- رباعی شمارهٔ ۳۷ — ای دل پس از این غصهٔ ایام مخور
- رباعی شمارهٔ ۴۰ — بیم است که در بیخودی افسانه شوم
- رباعی شمارهٔ ۳۹ — نه یار نوازد بکرم یک روزم
- رباعی شمارهٔ ۴۱ — دل سیر شد از غصهٔ گردون خوردن
- رباعی شمارهٔ ۴۳ — از کار جهان کرانه خواهم کردن
- رباعی شمارهٔ ۴۴ — گفتم صنما شدم به کام دشمن
- رباعی شمارهٔ ۴۲ — در کوچهٔ فقر گوشه‌ای حاصل کن
- رباعی شمارهٔ ۴۵ — بر هیچ کسم نه مهر مانده است نه کین
- رباعی شمارهٔ ۵۱ — پیش لب و زلفش ای دل از حیرانی
- رباعی شمارهٔ ۴۷ — از دل نرود شوق جمالت بیرون
- رباعی شمارهٔ ۴۸ — ای رای تو ترجمان تقدیر شده
- رباعی شمارهٔ ۴۶ — ای دل بگزین گوشه‌ای از ملک جهان
- رباعی شمارهٔ ۵۰ — ای آن که به جز تو نیست فریادرسی
- رباعی شمارهٔ ۴۹ — در درد سرم زین دل سودا پیشه