سعدی شیرازی
زندگینامهٔ سعدی
مشرفالدین مصلح بن عبدالله شیرازی شاعر و نویسندهٔ بزرگ قرن هفتم هجری قمری است. اهل ادب به وی لقب «استادِ سخن»، «پادشاهِ سخن»، «شیخِ اجلّ» و حتی بهطور مطلق، «استاد» دادهاند. تخلص او «سعدی» است که از نام اتابک مظفرالدین سعد پسر ابوبکر پسر سعد پسر زنگی گرفته شده است. او احتمالاً بین سالهای ۶۰۰ تا ۶۱۵ هجری قمری زاده شده است. در جوانی به مدرسهٔ نظامیهٔ بغداد رفت و به تحصیل ادب و تفسیر و فقه و کلام و حکمت پرداخت. سپس به شام و مراکش و حبشه و حجاز سفر کرد و پس از بازگشت به شیراز، به تألیف شاهکارهای خود دست یازید. سعدی در سال ۶۵۵ ه.ق سعدینامه یا بوستان را به نظم درآورد و در سال بعد (۶۵۶ ه.ق) گلستان را تألیف کرد. علاوه بر اینها قصاید، غزلیات، قطعات، ترجیعبند، رباعیات و مقالات و قصاید عربی نیز دارد که همه را در کلیات وی جمع کردهاند. سعدی نخستین شاعر ایرانی است که آثارش به یکی از زبانهای اروپایی ترجمه شده است. او بین سالهای ۶۹۰ تا ۶۹۴ هجری قمری در شیراز درگذشت و در همانجا، که اکنون به سعدیه معروف است، به خاک سپرده شد.
آثار سعدی
شعرهای سعدی
- شمارهٔ ۲۳ — این دغل دوستان که میبینی
- شمارهٔ ۳۷ — دوام دولت اندر حق شناسیست
- شمارهٔ ۳۵ — سلطان باید که خیر درویش
- شمارهٔ ۲۷ — برگزیدندت ای گل خرم
- شمارهٔ ۳۰ — حرص فرزند آدم نادان
- شمارهٔ ۳۳ — حدیث پادشاهان عجم را
- شمارهٔ ۲۶ — ای پسندیده حیف بر درویش
- شمارهٔ ۳۴ — حرامش باد بدعهد بداندیش
- شمارهٔ ۳۱ - حکایت — پیری اندر قبیلهٔ ما بود
- شمارهٔ ۳۶ — آنکه هفت اقلیم عالم را نهاد
- شمارهٔ ۲۸ — قیمت عمر اگر بداند مرد
- شمارهٔ ۲۹ — خری از روستاییی بگریخت
- شمارهٔ ۳۲ — سپاس و شکر بیپایان خدا را
- شمارهٔ ۴۲ — هر که آمد بر خدای قبول
- شمارهٔ ۴۳ — به حال نیک و بد راضی شو ای مرد
- شمارهٔ ۴۴ — بکوش امروز تا گندم بپاشی
- شمارهٔ ۴۵ — ای خداوندان طاق و طمطراق
- شمارهٔ ۴۶ — به یک سال در جادویی ارمنی
- شمارهٔ ۳۸ — کتاب از دست دادن سُستراییست
- شمارهٔ ۳۹ — الا تا ننگری در روی نیکو
- شمارهٔ ۴۰ — جوان سخت رو در راه باید
- شمارهٔ ۴۱ - حکایت — الا گر بختمند و هوشیاری
- رباعی شمارهٔ ۳ — آن کس که خطای خویش بیند که رواست
- رباعی شمارهٔ ۲ — تدبیر صواب از دل خوش باید جست