ادیب الممالک فراهانی
زاده ۱۲۷۷ – درگذشته ۱۳۳۶ هجری قمری، گازران
زندگی‌نامهٔ ادیب الممالک
محمدصادق پسر حاجی میرزا حسین فراهانی (زادهٔ ۱۱ مرداد ۱۲۳۹ هجری شمسی در گازران از توابع شهرستان خنداب در استان مرکزی - درگذشتهٔ ۱۲۹۶ هجری شمسی) ملقب به «ادیب‌الممالک فراهانی» و «امیرالشعرا»، و متخلص به «امیری»، شاعر، ادیب و روزنامه‌نگار دورهٔ مشروطه است.
آثار ادیب الممالک
شعرهای ادیب الممالک
- شمارهٔ ۶ - بند ششم — دوشینه چو آن شوخ شد از باغ به خانه
- شمارهٔ ۹ - بند نهم — ای دلبر طرازی با ما چرا به نازی
- شمارهٔ ۱۱ - بند یازدهم - هفت خط جام جمشیدی و جز آن — رخ برافروخت همچو آیینه
- شمارهٔ ۱۰ - بند دهم — ای رخت چون ماه نخشب وی لبت لعل بدخش
- شمارهٔ ۸ - بند هشتم — ای آنکه گفتار ترا هوش و روان پاسخ بود
- شمارهٔ ۵ - بند پنجم — ای خطت چون تازه سنبل وی رخت چون تازه وَرد
- شمارهٔ ۷ - بند هفتم — زهی بچین دو زلف از حبش گرفته خراج
- شمارهٔ ۱۹ - نامهای پنج دزدیده در اوستا — در اوستا بود آن روز نخسین «اهنود»
- شمارهٔ ۱۸ - در اسامی خمسه مسترقه بپارسی — «پنج دزدیده » که در آخر ماه آبان
- شمارهٔ ۱۴ - تقسیم طبقات رعیت به فرموده جمشیدشاه — شد چار صف آراسته اندر بر جمشید
- شمارهٔ ۱۳ - تقسیم طبقات رعیت به فرموده مه آباد — کسان به دور مه آباد چاربخش شدند
- شمارهٔ ۱۵ - در شمارهٔ نامهای هفت کشور — ای آنکه روی تو بر مه فروغ‌بخش بود
- شمارهٔ ۲۰ - نام انگشتان به زبان فارسی و تازی و فرانسه — ای که دل‌ها را کشد زنجیر زلفت در کمند
- شمارهٔ ۱۷ - نامهای روز ماههای جلالی — روز اول باشد از ماه جلالی جشن‌ساز
- شمارهٔ ۱۶ - روزهای ماه های پارسیان — روز ماه پارسی باشد نخستین اورمزد
- شمارهٔ ۲۴ - در شناسائی چهار سوی زمین — چار سوی کرانه گیتی
- شمارهٔ ۲۲ - نامهای بروج در دساتیر — شَت جی‌افرام در دساتیرش
- شمارهٔ ۲۳ - نامهای دزدمه در دساتیر — همان کیوان ابا برجیس و بهرام
- شمارهٔ ۲۷ - هفت قلم آرایش زنان — هفت پیرایه شد به روی بتان
- شمارهٔ ۲۵ - نیز نام انگشتان به پارسی — نام انگشتان مردم در زبان پارسی
- شمارهٔ ۲۸ - هفت اندام مردم نمازی — ترا باید که هفت اندام هنگام نماز اندر
- شمارهٔ ۲۱ - نامهای بروج به پارسی — آن دَه و دو کوشک که‌آمد خانه سیارگان
- شمارهٔ ۲۶ - در تطبیق ماههای پارسی با قبطی — ای همایون‌سرشت پاک‌نژاد
- شمارهٔ ۳۱ - یشتهای اوستا — نام نُه یشتی که زرتشت اشوی پاکزاد