امیرخسرو دهلوی
درگذشته ۷۲۵ هجری قمری، دهلی
زندگی‌نامهٔ امیرخسرو دهلوی
امیرخسرو دهلوی عارف و شاعر بزرگ پارسی‌گوی هند در سال ۶۵۱ هجری قمری در دهلی متولد شد. ( با استناد به این بیت منتسب به او سال تولد وی ۶۵۲ است: آنچه به تاریخ ز هجرت گذشت بود سنه ششصد و هشتاد و هشت سال من امروز اگر بر رسی راست بگویم همه شش بود و سی ). پس از کسب معلومات به شاعری پرداخت و در دربار پادشاهان هند تقرب حاصل کرد. وی از موسیقی نیز بهرمند بوده و از موسیقیدانان مشهور زمان خود به شمار می‌رفته است. وی در نظم و نثر استاد بود و آثار بسیاری از خود باقی گذاشته که ازجملهٔ آنها دیوان قصاید و غزلیات اوست. علاوه بر آن خمسهٔ نظامی گنجوی را نیز استقبال کرده و آن را جواب گفته است. وی سرانجام در سن هفتاد و پنج سالگی در سال ۷۲۵ هجری قمری در دهلی وفات یافت.
آثار امیرخسرو دهلوی
شعرهای امیرخسرو دهلوی
- شمارهٔ ۲۱۳ — روزی از دست جفا آخر عنان بستانمت
- شمارهٔ ۲۱۲ — خانه ام ویران شد از سودای خوبان عاقبت
- شمارهٔ ۲۱۶ — در شب هجر که از روز قیامت بتر است
- شمارهٔ ۲۱۹ — فتنه اهل نظر چون به جهان طلعت اوست
- شمارهٔ ۲۱۵ — عاشق سوخته دل زنده به جانی دگر است
- شمارهٔ ۲۱۴ — بی قرارم کرد زلف بی قرار کافرت
- شمارهٔ ۲۱۷ — برگ ریز آمد و برگ گل و گلزار برفت
- شمارهٔ ۲۱۸ — رفتی از پیش من و نقش تو از پیش نرفت
- شمارهٔ ۲۲۶ — روزگاریست که در خاطرم آشوب و فلانست
- شمارهٔ ۲۲۷ — عشق با جان بهم از سینه برون خواهد رفت
- شمارهٔ ۲۲۰ — ترک من دی به رهی مست و خرامان بگذشت
- شمارهٔ ۲۲۱ — شد هوا سرد، کنون موسم خرگاه کجاست
- شمارهٔ ۲۲۳ — کشته تیغ جفایت دل درویش من است
- شمارهٔ ۲۲۵ — یارب، اندر سر هر موی تو چندان چه خم است
- شمارهٔ ۲۲۴ — هر که را در سر زلف صنمی دسترسی است
- شمارهٔ ۲۲۲ — بند جانم ز خم سلسله موی کسی ست
- شمارهٔ ۲۳۰ — باد نوروز چو دنباله جان ما داشت
- شمارهٔ ۲۲۸ — تا ندانی ز دلم یار برون خواهد رفت
- شمارهٔ ۲۲۹ — باز شب آمد و خواب از سر من بیرون رفت
- شمارهٔ ۲۳۴ — هر کس آنجا که می و شاهد و گلشن آنجاست
- شمارهٔ ۲۳۵ — گر بگویم که درون دل من پنهان چیست
- شمارهٔ ۲۳۲ — تا زید بنده غم عشق به جان خواهد داشت
- شمارهٔ ۲۳۳ — ساقیا، باده ده امروز که جانان اینجاست
- شمارهٔ ۲۳۱ — دوش لعل تو مرا تا به سحر مهمان داشت