مجیرالدین بیلقانی
درگذشته ۵۸۶ هجری قمری، بیلقان
زندگی‌نامهٔ مجیرالدین بیلقانی
ابوالمکارم مجیرالدین مجیرالدین بَیلَقانی از مردم بَیلَقان (از توابع شروان و امروزه واقع در کشور آذربایجان) و از شاعران معروف و زباناور در قرن ششم هجری و از شاگردان خاقانی است که به زودی به پایهٔ استاد خود در سخن نزدیک شد و دست به معارضهٔ او زد و استاد را هجو کرد. لقب شاعری وی که ظاهراً مأخوذ از لقب یا اسم او بوده است در اشعار وی «مجیر» است و معاصرانش او را با همین عنوان یاد کرده‌اند. وی به دستگاه اتابکان آذربایجان اختصاص داشت و از سلجوقیان عراق، ارسلان بن طغرل سلجوقی را مدح گفت. در سال وفات شاعر اختلاف کرده‌اند. وفات او را هدایت به سال ۵۷۷ نوشته است و در منابع دیگر سال‌های دیگری مانند ۵۶۸، ۵۸۶، ۵۸۹ و ۵۹۴ ذکر کرده‌اند ولی با قراین موجود می‌توان ۵۸۶ را سال قریب به تحقیق برای فوت شاعر دانست. قبر او در مقبرةالشعرای تبریز است . دیوان مجیر قریب به پنج هزار بیت شعر دارد و مشحون است به قصاید عالی و غزل‌های لطیف و او را باید حقاً از شاعران نیکوسخن و خوش قریحۀ زمان شمرد. تأثیر سبک سخن خاقانی در غالب اشعار او مشهود است و با این حال مجیر از استاد خود ساده‌گوی‌تر است. چیرگی مجیر در ایجاد ترکیبات بدیع و مضامین نو و دلپذیر قابل توجه بسیار است.
آثار مجیرالدین بیلقانی
شعرهای مجیرالدین بیلقانی
- شمارهٔ ۴۴ — چه فتوی کند خواجه خواجه زاده
- شمارهٔ ۴۷ — شمس یکدست که از دست من و زخم بدم
- شمارهٔ ۴۱ — به خدایی که قدرت او را
- شمارهٔ ۴۲ — هر که بر مردمان ستم نکند
- شمارهٔ ۴۵ — ای جهان کرم سلام علیک
- شمارهٔ ۴۶ — خداوندم ظهیرالدین ادام الله ایامه
- شمارهٔ ۴۳ — گفت آن کس که در جهان او را
- شمارهٔ ۴۰ — ای یازده امهات و نه آب
- شمارهٔ ۵۰ — چو گیتی بگسترد فرض جلالت
- شمارهٔ ۴۹ — از بلندی نه بر او راه دعای مستجاب
- شمارهٔ ۵۲ — حکیما درین سبزه گاه ستوران
- شمارهٔ ۵۱ — به فر دولت تو صد هزار کس هستند
- شمارهٔ ۵۳ — صفاهان خرم و خوش می نماید
- شمارهٔ ۵۴ — کرم پناها! گشتم اسیر آرزویی
- شمارهٔ ۴۸ — اکنون که روزگار به انصاف می نهد
- شمارهٔ ۵۵ — قسم به واهب عقلی که پیش علم قدیم
- شمارهٔ ۵۸ — زهی سپهر جنابی که عکس خاطر تو
- شمارهٔ ۶۰ — غم آباد ایام را آزمودم
- شمارهٔ ۶۱ — گل باغ فضلم زلال میم ده
- شمارهٔ ۵۷ — مرا دل نه و دردهای دلی
- شمارهٔ ۵۹ — به جان آفرینی که نزد جلالش
- شمارهٔ ۶۲ — هر آن عمری که آن از کام دل بر گوشه ای افتد
- شمارهٔ ۶۳ — خسروا! بر بساط خدمت تست
- شمارهٔ ۵۶ — حبر جهان فرید دبیر آنکه در جهان