صفی علیشاه
زاده ۱۲۵۱ – درگذشته ۱۳۱۶ هجری قمری، اصفهان
زندگینامهٔ صفی علیشاه
میرزا حسن اصفهانی متخلص به «صفی» و ملقب به صفیعلیشاه (زادهٔ ۱۲۵۱ قمری در اصفهان، درگذشتهٔ ۱۳۱۶ قمری در تهران)، قطب دروایش نعمتاللهی و از شاعران بزرگ صوفی مشرب سدههای اخیر است. او مردى ادیب و شاعر و در نظم انواع شعر توانا بود. پدرش بازرگان بود. وی در کودکى به همراه پدر به یزد رفت و تا سن بیست سالگى در آن شهر زیست. میرزا حسن پس از آموختن مقدمات علوم به شیراز، کرمان، مشهد و سپس به هند و حجاز مسافرتهایی کرد، و بالاخره به تهران آمد. در تهران یکی از مریدان وی قطعه زمینی در محلهٔ شاه آباد به او هدیه کرد و او در آنجا خانقاهی وسیع بنا نهاد که پس از مرگ در همانجا به خاک سپرده شد. هماکنون خیابان مجاور خانقاه و آرامگاه وی در تهران به خیابان صفیعیشاه معروف است. وی صاحب آثار متعددی به نظم و نثر است که از آن جمله میتوان به تفسیر منظوم قرآن در سی و دو هزار بیت و زبدةالاسرار مشتمل بر بیان اسرار شهادت امام حسین علیهالسلام و یارانش و تطبیق آن با منازل سیر و سلوک اشاره نمود.
آثار صفی علیشاه
شعرهای صفی علیشاه
- بخش ۱۲۶ - السبخه — بود سبخه هبا یعنی هیولا
- بخش ۱۲۲ - الزیتون — بود زیتون همان نفسی که مذکور
- بخش ۱۲۴ - باب السین السابقه — کنند از سابقه اهل گواهی
- بخش ۱۲۸ - الستائر — زاکوان دان صورها را ستائر
- بخش ۱۲۵ - السالک — بود سالک یکی سیار در راه
- بخش ۱۲۳ - الزیت — دگر نوریست زیتت در عبارت
- بخش ۱۲۷ - الستر — بود ستر آن حجاباتی که محجوب
- بخش ۱۲۱ - الزواهر — زواهر را بدان علم طریقت
- بخش ۱۳۱ - السحق — بود سحق از نمود خویش هجرت
- بخش ۱۳۲ - السدره — زکبری برزخیت کوست سدره
- بخش ۱۳۰ - سجودالقلب — سجود قلب نفی مطلق آمد
- بخش ۱۳۵ - سرالحال — اگر آگه ز سر حال گردی
- بخش ۱۳۳ - السر — شنو از سر و سر حق نگهدار
- بخش ۱۲۹ - الستور — ستور آمد بتحقیق این هیاکل
- بخش ۱۳۴ - سرالعلم — شنو از سر علم از من به نصفت
- بخش ۱۳۶ - سرالحقیقه — ز حق سریست در اشیاء وثیقه
- بخش ۱۳۸ - سرالتجلی — یکی از بهرت تسکین و تسلی
- بخش ۱۳۹ - سرالقدر — بود سرالقدر علمش بهر عین
- بخش ۱۴۳ - السرائر — شنو باز از سرائر بی ز آثار
- بخش ۱۴۱ - سرسرالربوبیه — ربوبیت بسر سر بود آن
- بخش ۱۳۷ - حکایت — مریدی خواست از پیری اجازت
- بخش ۱۴۰ - سرالربوبیه — یک از سر ربوبیت بتحقیق
- بخش ۱۴۴ - السعه — سعه در قلب کامل را تحقق
- بخش ۱۴۲ - سرائر الاثار — ز آثارت سرائر گر یقین است