عطار نیشابوری
زندگی‌نامهٔ عطار
فَریدالدّین ابوحامِد محمّد عطّار نِیشابوری (۵۴۰ - ۶۱۸ قمری) یکی از عارفان و شاعران ایرانی بلندنام ادبیات فارسی در پایان سدهٔ ششم و آغاز سدهٔ هفتم است. او در سال ۵۴۰ هجری برابر با ۱۱۴۶ میلادی در نیشابور زاده شد. وی یکی از پرکارترین شاعران ایرانی به شمار می‌رود و بنا به نظر عارفان در زمینه عرفانی از مرتبه‌ای بالا برخوردار بوده‌است.
آثار عطار
شعرهای عطار
- (۷) حکایت اعرابی در حضرت نبوّت — یکی اعرابی آمد پیشِ مهتر
- (۱۰) حکایت بایزید و زنّار بستن او — چو در نزع اوفتاد آن پیر بسطام
- (۱۱) مناجات ابراهیم ادهم — به پیش کعبه ابراهیم ادهم
- (۱۴) حکایت بشر حافی که نام حق تعالی بمشک بیالود — در اوّل روز می‌شد بشرِ حافی
- (۸) حکایت آن زن در حضرت رسالت — پیمبر گفت بس مفسد زنی بود
- (۱۲) حکایت رندی که از دکانی چیزی میخواست — یکی رندی میان داغ و دردی
- (۹) حکایت شبلی با ابلیس در عرفات — مگر شبلی امام عالم‌افروز
- (۱۳) حکایت عبدالله بن مسعود با کنیزک — کنیزی داشت عبدالله مسعود
- فی نعت النبی صلی الله علیه و آله و صحبه و سلم — این فصل در نسخه کتابخانه سلطان محمد فاتح استانبول عبارت از ۳۲۲ بیت است، بیت اول و آخرش بروجه ذیل است:
- در آغاز آلهی نامه — آلهی، نامه را آغاز کردم
- ابیات برگزیدهٔ از روایت دوم دیباچۀ الهی نامه از روی نسخه‌های دیگر — بنام آنک ملکش بی زوالست
- بخش ۱ - المقالة الاولی فی التوحید — به نام آنک جان را نور دین داد
- بخش ۲ - در صفت معراج رسول صلی الله علیه و سلم — درآمد یک شبی جبریل از دور
- بخش ۱ - المقاله الثانیه فی نعت رسول الله صلی الله علیه و سلم — ثنائی نیست با ارباب بینش
- بخش ۲ - فی فضیلت امیرالمؤمنین عمر رضی الله عنه — سپهر دین عمر خورشید خطاب
- بخش ۱ - المقاله الثالثه فی فضیلت اصحابه — نخستین قدوهٔ دار الخلافه
- بخش ۳ - فی فضیلت امیرالمؤمنین عثمان رضی الله عنه — امیر اهل دین استاد قرآن
- بخش ۴ - فی فضیلت امیرالمؤمنین علی رضی الله عنه — سوار دین پسر عم پیمبر
- بخش ۱ - المقالة الرابعه — الا ای جان و دل را درد و دارو
- بخش ۲ - الحکایه و التمثیل — رکویی زی نظام آورد آن پیر
- بخش ۱ - المقاله الخامسه — دلا یک دم رها کن آب و گل را
- بخش ۲ - الحکایه و التمثیل — چنین گفت آن عزیزی بادیانت
- بخش ۳ - الحکایه و التمثیل — بشب حلاج را دیدند در خواب
- بخش ۱ - المقاله السادسه — تو دریا بین اگر چشم تو بیناست