صفی علیشاه
زاده ۱۲۵۱ – درگذشته ۱۳۱۶ هجری قمری، اصفهان
زندگی‌نامهٔ صفی علیشاه
میرزا حسن اصفهانی متخلص به «صفی» و ملقب به صفی‌علی‌شاه (زادهٔ ۱۲۵۱ قمری در اصفهان، درگذشتهٔ ۱۳۱۶ قمری در تهران)، قطب دروایش نعمت‌اللهی و از شاعران بزرگ صوفی مشرب سده‌های اخیر است. او مردى ادیب و شاعر و در نظم انواع شعر توانا بود. پدرش بازرگان بود. وی در کودکى به همراه پدر به یزد رفت و تا سن بیست سالگى در آن شهر زیست. میرزا حسن پس از آموختن مقدمات علوم به شیراز، کرمان، مشهد و سپس به هند و حجاز مسافرت‌هایی کرد، و بالاخره به تهران آمد. در تهران یکی از مریدان وی قطعه زمینی در محلهٔ شاه آباد به او هدیه کرد و او در آنجا خانقاهی وسیع بنا نهاد که پس از مرگ در همانجا به خاک سپرده شد. هم‌اکنون خیابان مجاور خانقاه و آرامگاه وی در تهران به خیابان صفی‌عیشاه معروف است. وی صاحب آثار متعددی به نظم و نثر است که از آن جمله می‌توان به تفسیر منظوم قرآن در سی و دو هزار بیت و زبدة‌الاسرار مشتمل بر بیان اسرار شهادت امام حسین علیه‌السلام و یارانش و تطبیق آن با منازل سیر و سلوک اشاره نمود.
آثار صفی علیشاه
شعرهای صفی علیشاه
- بخش ۴۳۴ - منقطع الوحدائی — دگر از منقطع وحدانیت طمع
- بخش ۴۳۶ - المناسبه الذاتیه — مناسب آنکه ذاتیه است بالعین
- بخش ۴۳۳ - المنهج الاول — شدت گر منهج اول به نیت
- بخش ۴۳۵ - منتهی المعرفه — نشان از منتهای معرفت جو
- بخش ۴۳۷ - المهیمون — مهیمون از ملایک نوع خاصند
- بخش ۴۴۰ - حکایت ابراهیم خاص علیه‌الرحمه — شهی کونامش ابراهیم خاص است
- بخش ۴۳۹ - المیزان — صفی شاد که بهر با تمیزان
- بخش ۴۳۸ - الموت — بود گر معنی موتت به نیت
- بخش ۴۴۲ - النجباء — نجیبانند در عالم چهل تن
- بخش ۴۴۸ - علامت النفس بالفساد — نشانی گویمت تا باز دانی
- بخش ۴۴۱ - باب‌النون النبوه — نبوت از حقایق باشد اخبار
- بخش ۴۴۳ - النفس — نفس گویند ترویح قلوبست
- بخش ۴۴۴ - النفس الرحمانی — ز رحمانی نفس بشنو تو نیکو
- بخش ۴۴۵ - النفس و مرا تبها و شئوناتها و علاماتها و دقایق حالاتها — تو را نفس ار شناسی بس شریفست
- بخش ۴۴۷ - تدقیق فی‌النفس — چو دانستی رؤس هفتگانه
- بخش ۴۴۶ - النفس الاماره و رئوسها — چو شیطانی تو را اماره نفس است
- بخش ۴۵۴ - علامه ترک الحرص للمجاهد — دگر آنسر که از حرص است و از آز
- بخش ۴۵۵ - علامه دفع البخل للمجاهد — نشانی بود این در ترک آزت
- بخش ۴۵۳ - علامه ترک الحسد — بود پاک از حسد آنگاه دلقت
- بخش ۴۵۶ - علامه دفع‌الریاء للمجاهد — دگر بشنو علامات ریا را
- بخش ۴۵۰ - علامه ترک الشهوه للمجاهد — دگر گویم علامتها در این باب
- بخش ۴۵۱ - علامه ترک الغضب للمجاهد — سر خشم و غصب ببریده کی شد
- بخش ۴۵۲ - علامه دفع التکبر — نشانی از تواضع وز تکبر
- بخش ۴۴۹ - التنبیه — یکی هیچ اندرین سیر و جهادت