جامی
زاده ۸۱۷ – درگذشته ۸۹۸ هجری قمری، خرجرد جام
زندگینامهٔ جامی
نورالدین عبدالرحمن ابن نظام الدین احمد ابن محمد متخلص به جامی در سال ۸۱۷ هجری قمری در خرجرد جام از توابع خراسان متولد شد. .وی بعدها همراه پدرش به سمرقند و هرات رفت و در آن دیار به کسب علم و ادب پرداخت. سپس به سیر و سلوک مشغول و از بزرگان طریقت شد. او نزد سلطان حسین میرزا بایقرا و وزیر فاضل او امیر علیشیر نوایی تقربی خاص داشت. او در محرم ۸۹۸ هجری قمری وفات کرد و در هرات با احترام فراوان به خاک سپرده شد. از جامی بیش از چهل اثر و تألیف سودمند و گرانبها به جای مانده است. معروفترین آثار او عبارت از هفت مثنوی به نام «هفت اورنگ» است.
آثار جامی
شعرهای جامی
- شمارهٔ ۱۴۵ — گفتم که هوای او برون شد ز سرم
- شمارهٔ ۱۴۴ — صد تیغ جفا زدی و راندی ز درم
- شمارهٔ ۱۴۶ — آن را که بود نور نبی در بشره
- شمارهٔ ۱۴۸ — سرخی ز لب لعل به سنگ آوردن
- شمارهٔ ۱۴۷ — بر مسند ناز خفته ای با دگران
- شمارهٔ ۱۴۹ — دل از روش مؤمن و ترسا برکن
- شمارهٔ ۱۵۰ — از نور ازل دلت منور بادا
- شمارهٔ ۱۵۱ — گنجشک توام که پای بستم کردی
- شمارهٔ ۱۵۳ — فی القلب دم یسیل من آماقی
- شمارهٔ ۱۵۴ — ای کاش بدانمی که من کیستمی
- شمارهٔ ۱۵۲ — ای باد اگر سوی بدخشان گذری
- شمارهٔ ۲ - فی نعت النبی علیه الصلوة و السلام — ای برده ز آفتاب به وجه حسن سبق
- شمارهٔ ۳ - فی منقبت امیرالمؤمنین علی بن ابی طالب کرم الله تعالی وجهه — قَد بَدا مَشهَدُ مولای اَنیخوا جَمَلی
- شمارهٔ ۵ - فی منقبت الامام علی بن موسی الرضا رضی الله عنهما — سلام علی آل طه ویس
- شمارهٔ ۴ - فی منقبت سیدالشهداء سلام الله علیه — کردم ز دیده پای، سوی مشهد حسین
- شمارهٔ ۱ - فی توحید الباری عز اسمه — سبحان من تحیر فی ذاته سواه
- شمارهٔ ۶ - معماها — حاشا که نهم من از معما دامی
- شمارهٔ ۷ - فی المربع — الا ای ماه اوج دلربایی
- شمارهٔ ۱ — انماالله اله واحد
- شمارهٔ ۳ — ای نامزد به نام تو درنامه قبول
- شمارهٔ ۴ — دی گذشتیم برآن دلبرو گفتیم دعا
- شمارهٔ ۲ — بینمت ای خرد به کار تو گم
- شمارهٔ ۶ — خط دمید از لب نوشین تو شیرین دهنا
- شمارهٔ ۵ — نَفَحاتُ وَصلکَ اَوقَدَت جَمَرات شَوقکَ فِی الحَشا