امیرخسرو دهلوی
درگذشته ۷۲۵ هجری قمری، دهلی
زندگی‌نامهٔ امیرخسرو دهلوی
امیرخسرو دهلوی عارف و شاعر بزرگ پارسی‌گوی هند در سال ۶۵۱ هجری قمری در دهلی متولد شد. ( با استناد به این بیت منتسب به او سال تولد وی ۶۵۲ است: آنچه به تاریخ ز هجرت گذشت بود سنه ششصد و هشتاد و هشت سال من امروز اگر بر رسی راست بگویم همه شش بود و سی ). پس از کسب معلومات به شاعری پرداخت و در دربار پادشاهان هند تقرب حاصل کرد. وی از موسیقی نیز بهرمند بوده و از موسیقیدانان مشهور زمان خود به شمار می‌رفته است. وی در نظم و نثر استاد بود و آثار بسیاری از خود باقی گذاشته که ازجملهٔ آنها دیوان قصاید و غزلیات اوست. علاوه بر آن خمسهٔ نظامی گنجوی را نیز استقبال کرده و آن را جواب گفته است. وی سرانجام در سن هفتاد و پنج سالگی در سال ۷۲۵ هجری قمری در دهلی وفات یافت.
آثار امیرخسرو دهلوی
شعرهای امیرخسرو دهلوی
- شمارهٔ ۱۵۳۳ — جانا، گذری به بوستان کن
- شمارهٔ ۱۵۳۴ — یک دم فراموشم نه ای، گر چه نیاری یاد من
- شمارهٔ ۱۵۳۷ — ماه هلال ابروی من عقل مرا شیدا مکن
- شمارهٔ ۱۵۳۵ — سودای خوبان کم نشد، زین جان غم فرسود من
- شمارهٔ ۱۵۳۸ — مانا که بگشاید دلم، بندی ز گیسو باز کن
- شمارهٔ ۱۵۳۲ — تا از بر تو جدا شدم من
- شمارهٔ ۱۵۳۹ — هر مجلسی و ساقیی، من در خمار خویشتن
- شمارهٔ ۱۵۳۶ — ماهی گذشت و شب نخفت این دیده بیدار من
- شمارهٔ ۱۵۴۳ — ز اندازه بگذشت آرزو، طاقت ندارم بیش از این
- شمارهٔ ۱۵۴۴ — خواهی دلا، فردوس جان، رخسار جانان را ببین
- شمارهٔ ۱۵۴۵ — خواب ز چشم من بشد، چشم تو بست خواب من
- شمارهٔ ۱۵۴۶ — آفت زهد و توبه شد ترک شرابخوار من
- شمارهٔ ۱۵۴۷ — گر چه ز خوی نازکت سوخته گشت جان من
- شمارهٔ ۱۵۴۰ — خونی ز چشمم می رود، در انتظار کیست این؟
- شمارهٔ ۱۵۴۱ — آمد بهار، ای یار من، بشکفت گلها در چمن
- شمارهٔ ۱۵۴۲ — بالای تست این پیش من یا سرو بستا نیست این
- شمارهٔ ۱۵۴۹ — رفتی و شد بی تو جانم زار، باز آی و ببین
- شمارهٔ ۱۵۵۵ — دوش سرمست آن نگار نازنین آمد برون
- شمارهٔ ۱۵۵۰ — آخر، ای خود بین من، روزی به غمخواری ببین
- شمارهٔ ۱۵۵۱ — آن کلاه کج بر آن سرو بلند او ببین
- شمارهٔ ۱۵۴۸ — تنگ نبات چون بود، لب بگشا که هم چنین
- شمارهٔ ۱۵۵۲ — صبح دولت می دمد یا خود رخ جانانست این
- شمارهٔ ۱۵۵۴ — باش تا مشکت ز برگ یاسمین آید برون
- شمارهٔ ۱۵۵۳ — ای به کویت هر سحرگه جای تنها ماندگان