جامی

زندگی‌نامهٔ جامی

نورالدین عبدالرحمن ابن نظام الدین احمد ابن محمد متخلص به جامی در سال ۸۱۷ هجری قمری در خرجرد جام از توابع خراسان متولد شد. .وی بعدها همراه پدرش به سمرقند و هرات رفت و در آن دیار به کسب علم و ادب پرداخت. سپس به سیر و سلوک مشغول و از بزرگان طریقت شد. او نزد سلطان حسین میرزا بایقرا و وزیر فاضل او امیر علیشیر نوایی تقربی خاص داشت. او در محرم ۸۹۸ هجری قمری وفات کرد و در هرات با احترام فراوان به خاک سپرده شد. از جامی بیش از چهل اثر و تألیف سودمند و گرانبها به جای مانده است. معروفترین آثار او عبارت از هفت مثنوی به نام «هفت اورنگ» است.

آثار جامی

• جامی
  • دیوان اشعار
  • هفت اورنگ
  • بهارستان
  • رسالهٔ اربعین

شعرهای جامی

• شمارهٔ ۲۵۹ — رخش همت تند و ملک فقر را میدان فراخ
• شمارهٔ ۲۶۰ — ای بی لب توام به دهان قند ناب تلخ
• شمارهٔ ۲۶۳ — ای دریغ کاخ امانی به غم و شادی بند
• شمارهٔ ۲۶۱ — ما خسته خاطریم و دل افگار و دردمند
• شمارهٔ ۲۵۸ — ز مهر روی تو هر شب کنم نظاره صبح
• شمارهٔ ۲۶۲ — شد به نقش هستی خود بند شیخ خودپسند
• شمارهٔ ۲۶۴ — دل ز خوبان نکشد جز سوی آن سرو بلند
• شمارهٔ ۲۵۷ — دارم از پیر مغان نقل که در دین مسیح
• شمارهٔ ۲۷۱ — ساقی به شکل جام زر آمد هلال عید
• شمارهٔ ۲۶۹ — خنده ای زد دهنت رسته دندان بنمود
• شمارهٔ ۲۷۰ — حلقه گوش تو را هر که بدین لطف بدید
• شمارهٔ ۲۶۵ — دلم از حلقه زلف تو شد بند
• شمارهٔ ۲۷۲ — باز صبح طرب از مطلع امید دمید
• شمارهٔ ۲۶۸ — چیست می دانی صدای چنگ و عود
• شمارهٔ ۲۶۷ — شب ماه عید را ز شفق چرخ جلوه داد
• شمارهٔ ۲۶۶ — از یار کهن نمی کنی یاد
• شمارهٔ ۲۷۵ — وصلت نیافت دل به خیال تو جان سپرد
• شمارهٔ ۲۷۶ — خاکی که زیر پای خود آن شوخ بسپرد
• شمارهٔ ۲۷۹ — خوش آن که غم عشقت با جان وی آمیزد
• شمارهٔ ۲۷۸ — چو ترک سرخوشم از خواب ناز برخیزد
• شمارهٔ ۲۷۷ — چنین کان ترک عاشق‌کش به حسن خویش می‌نازد
• شمارهٔ ۲۸۰ — آن قوم که احرام سر کوی تو بستند
• شمارهٔ ۲۷۳ — ز سبزه گرد لب جوی خط تازه دمید
• شمارهٔ ۲۷۴ — تو طفل خردسالی و ما پیر سالخورد