جامی

زندگی‌نامهٔ جامی

نورالدین عبدالرحمن ابن نظام الدین احمد ابن محمد متخلص به جامی در سال ۸۱۷ هجری قمری در خرجرد جام از توابع خراسان متولد شد. .وی بعدها همراه پدرش به سمرقند و هرات رفت و در آن دیار به کسب علم و ادب پرداخت. سپس به سیر و سلوک مشغول و از بزرگان طریقت شد. او نزد سلطان حسین میرزا بایقرا و وزیر فاضل او امیر علیشیر نوایی تقربی خاص داشت. او در محرم ۸۹۸ هجری قمری وفات کرد و در هرات با احترام فراوان به خاک سپرده شد. از جامی بیش از چهل اثر و تألیف سودمند و گرانبها به جای مانده است. معروفترین آثار او عبارت از هفت مثنوی به نام «هفت اورنگ» است.

آثار جامی

• جامی
  • دیوان اشعار
  • هفت اورنگ
  • بهارستان
  • رسالهٔ اربعین

شعرهای جامی

• شمارهٔ ۵۵۲ — ای که چون غنچه دلی دارم از اندوه تو تنگ
• شمارهٔ ۵۴۸ — ز هجران بر لب آمد جان غمناک
• شمارهٔ ۵۴۶ — باده پاک است و قدح پاک و حریفان همه پاک
• شمارهٔ ۵۴۷ — مرا شد جامه جان از غمت چاک
• شمارهٔ ۵۵۰ — فاح ریح الصبا و صاح الدیک
• شمارهٔ ۵۴۹ — برانم از عقب کوچ کرده خود بوک
• شمارهٔ ۵۴۵ — به جوهر می رخشان که از زجاجه پاک
• شمارهٔ ۵۵۱ — درین مقرنس زنگارگون مینا رنگ
• شمارهٔ ۵۵۷ — دل به زمین بوس درت شد مثل
• شمارهٔ ۵۵۶ — لعل جانبخش تو لا یبخل فیما یسال
• شمارهٔ ۵۵۸ — برون آی از نقاب غنچه ای گل
• شمارهٔ ۵۵۹ — حق آفتاب و جهان همچو سایه است ای دل
• شمارهٔ ۵۵۳ — زهی اشک من و لعل تو یکرنگ
• شمارهٔ ۵۶۰ — زد شیخ شهر طعنه بر اسرار اهل دل
• شمارهٔ ۵۵۴ — من که مهر عارضت می ورزم از صبح ازل
• شمارهٔ ۵۵۵ — قتل من خواهد ز یکسو غم ز دیگر سو اجل
• شمارهٔ ۵۶۶ — سروی ست قامت تو ز بستان اعتدال
• شمارهٔ ۵۶۱ — مسلمانان چه سازم چاره با آن شوخ سنگین دل
• شمارهٔ ۵۶۷ — ای به وصف لب شیرین سخنت ناطقه لال
• شمارهٔ ۵۶۸ — چشم تو صاد است و سر زلف دال
• شمارهٔ ۵۶۲ — آمدی سوی من و ز اشک خودم مانده خجل
• شمارهٔ ۵۶۳ — شتربانا مبند امروز محمل
• شمارهٔ ۵۶۵ — هودج کیست بر این ناقه زرین خلخال
• شمارهٔ ۵۶۴ — کل ما فی الکون وهم او خیال