امیرخسرو دهلوی
درگذشته ۷۲۵ هجری قمری، دهلی
زندگی‌نامهٔ امیرخسرو دهلوی
امیرخسرو دهلوی عارف و شاعر بزرگ پارسی‌گوی هند در سال ۶۵۱ هجری قمری در دهلی متولد شد. ( با استناد به این بیت منتسب به او سال تولد وی ۶۵۲ است: آنچه به تاریخ ز هجرت گذشت بود سنه ششصد و هشتاد و هشت سال من امروز اگر بر رسی راست بگویم همه شش بود و سی ). پس از کسب معلومات به شاعری پرداخت و در دربار پادشاهان هند تقرب حاصل کرد. وی از موسیقی نیز بهرمند بوده و از موسیقیدانان مشهور زمان خود به شمار می‌رفته است. وی در نظم و نثر استاد بود و آثار بسیاری از خود باقی گذاشته که ازجملهٔ آنها دیوان قصاید و غزلیات اوست. علاوه بر آن خمسهٔ نظامی گنجوی را نیز استقبال کرده و آن را جواب گفته است. وی سرانجام در سن هفتاد و پنج سالگی در سال ۷۲۵ هجری قمری در دهلی وفات یافت.
آثار امیرخسرو دهلوی
شعرهای امیرخسرو دهلوی
- شمارهٔ ۱۸۲۷ — نیست دلی که هر دمش آفت دین نمی شوی
- شمارهٔ ۱۸۲۶ — جان به فدات می کنم، بو که از آن من شوی
- شمارهٔ ۱۸۲۲ — ای قامت چون شاخ گل، از برگ گل خندان تری
- شمارهٔ ۱۸۲۵ — ای چهرهٔ زیبای تو رشکِ بتانِ آزری
- شمارهٔ ۱۸۲۴ — زینسان که از هر موی خود زنجیر صد دل می کنی
- شمارهٔ ۱۸۲۱ — بخرام، ای سرو روان کز باغ رضوان خوشتری
- شمارهٔ ۱۸۲۳ — ای مه، بدین چابک‌روی، از آسمان کیستی؟
- شمارهٔ ۱۸۲۰ — ای مردم دیده نکویی
- شمارهٔ ۱۸۳۰ — دست به گل نمی زنی، زانکه نگار من تویی
- شمارهٔ ۱۸۳۱ — کج کلها، کمان کشا، تنگ قبای کیستی؟
- شمارهٔ ۱۸۳۵ — باز این ابر بهاری از کجا آید همی؟
- شمارهٔ ۱۸۲۹ — می گذری که سینه را وقف هوای خود کنی
- شمارهٔ ۱۸۳۳ — رخ خوبت به چه ماند، به گلستان و بهاری
- شمارهٔ ۱۸۳۴ — خواستم زو آبرویی، گفت «بیهوده مگوی
- شمارهٔ ۱۸۳۲ — ای ز غبار خنگ تو یافته دیده روشنی
- شمارهٔ ۱۸۲۸ — قصد که داری، ای پسر، باز چنین که می روی
- شمارهٔ ۱۸۴۱ — گر تو سیمین سرو را شکل سرافرازی دهی
- شمارهٔ ۱۸۳۹ — هر زمانی از کرشمه خویشتن بینی کنی
- شمارهٔ ۱۸۳۶ — سبزه نوخیز است و باران در فشان آید همی
- شمارهٔ ۱۸۳۸ — ای پریوش، هر چه رسم مردمی کم می کنی
- شمارهٔ ۱۸۴۲ — جان شیرین منی، ای از لطافت چون پری
- شمارهٔ ۱۸۴۳ — چه شدت که از کرشمه نظری به ما نکردی؟
- شمارهٔ ۱۸۴۰ — چتر عنبروش کن از گیسو که سلطان منی
- شمارهٔ ۱۸۳۷ — باز بهر جان ما را ناز در سر می‌کنی