امیرخسرو دهلوی
درگذشته ۷۲۵ هجری قمری، دهلی
زندگی‌نامهٔ امیرخسرو دهلوی
امیرخسرو دهلوی عارف و شاعر بزرگ پارسی‌گوی هند در سال ۶۵۱ هجری قمری در دهلی متولد شد. ( با استناد به این بیت منتسب به او سال تولد وی ۶۵۲ است: آنچه به تاریخ ز هجرت گذشت بود سنه ششصد و هشتاد و هشت سال من امروز اگر بر رسی راست بگویم همه شش بود و سی ). پس از کسب معلومات به شاعری پرداخت و در دربار پادشاهان هند تقرب حاصل کرد. وی از موسیقی نیز بهرمند بوده و از موسیقیدانان مشهور زمان خود به شمار می‌رفته است. وی در نظم و نثر استاد بود و آثار بسیاری از خود باقی گذاشته که ازجملهٔ آنها دیوان قصاید و غزلیات اوست. علاوه بر آن خمسهٔ نظامی گنجوی را نیز استقبال کرده و آن را جواب گفته است. وی سرانجام در سن هفتاد و پنج سالگی در سال ۷۲۵ هجری قمری در دهلی وفات یافت.
آثار امیرخسرو دهلوی
شعرهای امیرخسرو دهلوی
- شمارهٔ ۸۴۲ — لعل شکروشت که به جلاب شسته اند
- شمارهٔ ۸۳۸ — آن دل که دایمش سر بستان و باغ بود
- شمارهٔ ۸۳۹ — اهل خرد که از همه عالم بریده‌اند
- شمارهٔ ۸۴۱ — رندان پاکباز که از خود بریده‌اند
- شمارهٔ ۸۴۰ — یاران که زخم تیر بلایت چشیده‌اند
- شمارهٔ ۸۴۳ — اهل خرد که دل به جهان در نبسته‌اند
- شمارهٔ ۸۳۷ — یارب که دوش غایب من خانه که بود؟
- شمارهٔ ۸۳۶ — یارب، چه بود امشب و مهمان من که بود؟
- شمارهٔ ۸۴۹ — دل جز ترا به سینه درون جایگه نداد
- شمارهٔ ۸۴۷ — ای از فروغ روی تو خورشید رو سفید
- شمارهٔ ۸۴۸ — باد آمد و ز گمشدهٔ من خبر نداد
- شمارهٔ ۸۴۶ — باز آن شکار دوست، ز ابرو کمان کشید
- شمارهٔ ۸۴۵ — دریاب کز فراق تو جانم به لب رسید
- شمارهٔ ۸۵۱ — ما را شکنج زلف تو در پیچ و تاب برد
- شمارهٔ ۸۴۴ — آن رهروان که گام به صدق و صفا زنند
- شمارهٔ ۸۵۰ — دل بی رخ تو در گل و گلشن نه ایستاد
- شمارهٔ ۸۵۴ — دل در هوایت، ای بت عیار، جان دهد
- شمارهٔ ۸۵۹ — چشم تو خفته ایست که در خواب می رود
- شمارهٔ ۸۵۵ — دل باز سوی آن بت بدخو چه می رود؟
- شمارهٔ ۸۵۳ — ای همرهان که آگه از آن رفته منید
- شمارهٔ ۸۵۷ — افسوس ازین حیات که بر باد می‌رود
- شمارهٔ ۸۵۸ — باز آن سوار مست به نخچیر می رود
- شمارهٔ ۸۵۲ — خوبان گمان مبر که ز اولاد آدمند
- شمارهٔ ۸۵۶ — عمرم در آرزویِ تو رفته‌ست و می‌رود