امیرخسرو دهلوی
درگذشته ۷۲۵ هجری قمری، دهلی
زندگی‌نامهٔ امیرخسرو دهلوی
امیرخسرو دهلوی عارف و شاعر بزرگ پارسی‌گوی هند در سال ۶۵۱ هجری قمری در دهلی متولد شد. ( با استناد به این بیت منتسب به او سال تولد وی ۶۵۲ است: آنچه به تاریخ ز هجرت گذشت بود سنه ششصد و هشتاد و هشت سال من امروز اگر بر رسی راست بگویم همه شش بود و سی ). پس از کسب معلومات به شاعری پرداخت و در دربار پادشاهان هند تقرب حاصل کرد. وی از موسیقی نیز بهرمند بوده و از موسیقیدانان مشهور زمان خود به شمار می‌رفته است. وی در نظم و نثر استاد بود و آثار بسیاری از خود باقی گذاشته که ازجملهٔ آنها دیوان قصاید و غزلیات اوست. علاوه بر آن خمسهٔ نظامی گنجوی را نیز استقبال کرده و آن را جواب گفته است. وی سرانجام در سن هفتاد و پنج سالگی در سال ۷۲۵ هجری قمری در دهلی وفات یافت.
آثار امیرخسرو دهلوی
شعرهای امیرخسرو دهلوی
- شمارهٔ ۸۸۵ — چشم فسونگر تو که داد فسون دهد
- شمارهٔ ۸۸۷ — یک روز یار اگر قدمی سوی من زند
- شمارهٔ ۸۸۴ — چون طره تو سلسله بر یاسمین نهد
- شمارهٔ ۸۸۶ — هر گاه مرغی از سر شاخی نوا زند
- شمارهٔ ۸۸۸ — آن خون که گاه مستی از آن مست ما چکد
- شمارهٔ ۸۹۰ — به بام خویش چو آن ماه کج کلاه برآید
- شمارهٔ ۸۹۱ — چون آن بت از سر کو با هزار ناز برآید
- شمارهٔ ۸۸۹ — شبی که دلبرم از بام همچو ماه برآید
- شمارهٔ ۸۹۷ — از آنگهی که گشادم به رویت این نظر خود
- شمارهٔ ۸۹۶ — مبند دل به جهان کاین جهان پشیز نیر زد
- شمارهٔ ۸۹۸ — ز حد گذشت غم ما و آن نگار نپرسید
- شمارهٔ ۸۹۹ — گمان مبر که مرا هیچ کس به جای تو باشد
- شمارهٔ ۸۹۲ — چو تُرک مست من آلوده‌ی شراب درآید
- شمارهٔ ۸۹۳ — دلم ز دست برفته ست و پیش باز نیابد
- شمارهٔ ۸۹۵ — کمند زلف تو عشاق را به کوی تو آرد
- شمارهٔ ۸۹۴ — مهی گذشت که چشمم خبر ز خواب ندارد
- شمارهٔ ۹۰۱ — مرا به صبح ازل جز رخت دلیل نبود
- شمارهٔ ۹۰۴ — مهی بر آمد و از ماه من خبر نرسید
- شمارهٔ ۹۰۳ — گل و شکوفه همه هست و یار نیست، چه سود؟
- شمارهٔ ۹۰۶ — مبصران که مزاج جهان شناخته اند
- شمارهٔ ۹۰۲ — نماز شام که آن مه مرا جمال نمود
- شمارهٔ ۹۰۰ — ز گشت مست رسید و به هوش خویش نبود
- شمارهٔ ۹۰۵ — چمن ز سبزه خطی بر رخ جمیل کشید
- شمارهٔ ۹۰۷ — به دیده و دل من دوست خانه می‌طلبد