طغرل احراری

زندگی‌نامهٔ طغرل احراری

محمدنقیب‌خان طُغْرُلِ اَحراری (زادهٔ ۱۸۶۵ میلادی روستای زاسون از توابع ناحیهٔ عینی کنونی در شمال تاجیکستان - ۱۹۱۹ میلادی) شاعر تاجیکستانی است. تبار وی به عبیدالله احرار می‌رسید. علوم رایج روزگارش را در سمرقند و بخارا آموخت. پس از اتمام تحصیلات، به زادگاهش بازگشت. وی در آغاز شاعری نقیب تخلص می‌کرد، اما بعدها تخلص طغرل را برگزید. در غزل پیرو بیدل دهلوی و در قصیده پیرو انوری و خاقانی بود. وی پس از پیروزی بولشویک‌ها به آن‌ها پیوست، اما پس از شکست عسکران سرخ از دسته مجاهدینی که آن زمان «باسمه‌چی» خوانده می‌شدند، مورد سوء ظن قرار گرفت و در سال ۱۹۱۹ میلادی در دادگاه صحرایی از سوی سربازان ارتش سرخ محاکمه و به اعدام محکوم شد. شعر طغرل پیوند شعر نوی تاجیک پس از فروپاشی فئودالیسم با شعر کهن آن سامان است. علاوه بر دیوان اشعار دو کتاب «گیاه مهر» و «کاروان محبت» از وی به جا مانده است.

آثار طغرل احراری

• طغرل احراری
  • دیوان اشعار

شعرهای طغرل احراری

• نوروزنامه — الا ای آنکه شد اقبال یاور
• مثمن — نه این سودا به سر از نشئه افیون و بنگ آمد
• ساقی نامه — بیا ساقی ای مقتدای طرب!
• شمارهٔ ۲ — ز عارض برقع افکندی کشودی روی زیبا را
• شمارهٔ ۱ — غم تو تا نفس باقیست با من هر نفس بادا
• شمارهٔ ۳ — حضور خویش خواهی جبر ما را
• شمارهٔ ۴ — اگر به گوشه چشمی نظر کنی ما را
• شمارهٔ ۵ — ماه من هرگه کشاید طره لبلاب را
• شمارهٔ ۷ — شوخ من هرگه کشاید طره چون قیر را
• شمارهٔ ۹ — اگر اینست تندی توسن جولان شتابش را
• شمارهٔ ۱۰ — اگر اینست اکنون قدر رفعت آشنایش را
• شمارهٔ ۶ — نزهت کویت برد رونق گلزار را
• شمارهٔ ۸ — دارم هوای عشق تو عمریست بر سرا
• شمارهٔ ۱۱ — نباشد التفاتی با من اکنون تیغ قاتل را
• شمارهٔ ۱۲ — گر به عرض آرد تمنا حسرت ناکام را
• شمارهٔ ۱۳ — گر قضا با من نویسد محنت ایام را
• شمارهٔ ۱۹ — اگر هوشم کند چون شانه در زلفش شبیخون را
• شمارهٔ ۱۶ — تا عروج باده زد دستی گریبان مرا
• شمارهٔ ۲۱ — عرض حاجت می‌کند دل خسرو ناز تو را،
• شمارهٔ ۱۵ — بس که شهد مدعا حال نشد کام مرا
• شمارهٔ ۱۴ — هرکه را باشد نظر ترک قباپوش مرا
• شمارهٔ ۱۷ — تا قضا کردست در قصر بلا بانی مرا
• شمارهٔ ۱۸ — اینست اگر ساز بم و زیر جهان را
• شمارهٔ ۲۰ — آفرین شست خدنگ چشم زهگیر تو را