امیرخسرو دهلوی
درگذشته ۷۲۵ هجری قمری، دهلی
زندگی‌نامهٔ امیرخسرو دهلوی
امیرخسرو دهلوی عارف و شاعر بزرگ پارسی‌گوی هند در سال ۶۵۱ هجری قمری در دهلی متولد شد. ( با استناد به این بیت منتسب به او سال تولد وی ۶۵۲ است: آنچه به تاریخ ز هجرت گذشت بود سنه ششصد و هشتاد و هشت سال من امروز اگر بر رسی راست بگویم همه شش بود و سی ). پس از کسب معلومات به شاعری پرداخت و در دربار پادشاهان هند تقرب حاصل کرد. وی از موسیقی نیز بهرمند بوده و از موسیقیدانان مشهور زمان خود به شمار می‌رفته است. وی در نظم و نثر استاد بود و آثار بسیاری از خود باقی گذاشته که ازجملهٔ آنها دیوان قصاید و غزلیات اوست. علاوه بر آن خمسهٔ نظامی گنجوی را نیز استقبال کرده و آن را جواب گفته است. وی سرانجام در سن هفتاد و پنج سالگی در سال ۷۲۵ هجری قمری در دهلی وفات یافت.
آثار امیرخسرو دهلوی
شعرهای امیرخسرو دهلوی
- شمارهٔ ۱۰۷۹ — جانی، ندانم این چنین با زندگانی، ای پسر
- شمارهٔ ۱۰۸۱ — ای از تو خوبان خورده خون تو از همه خونخواره تر
- شمارهٔ ۱۰۷۶ — ای بر دلم از فراق صدبار
- شمارهٔ ۱۰۸۰ — صبح است و دهر از خرمی چون روضه رضوان نگر
- شمارهٔ ۱۰۸۲ — ماه ندیدی ار دلا، یار چو ماه من نگر
- شمارهٔ ۱۰۸۳ — ای به تپیدن از تو دل، هوش که می بری مبر
- شمارهٔ ۱۰۷۷ — ای شمع، رخ تو مطلع نور
- شمارهٔ ۱۰۷۸ — در سینه دارم کوه غم، داند اگر یار این قدر
- شمارهٔ ۱۰۸۵ — ای ز چون تو بت شده، صد پارسا زنار دار
- شمارهٔ ۱۰۸۶ — ای چراغ جانم از شمع جمالت نور دار
- شمارهٔ ۱۰۸۷ — یا رب، این ماییم از آن جان و جهان افتاده دور
- شمارهٔ ۱۰۹۰ — ای ترا در زیر هر لب شکرستانی دگر
- شمارهٔ ۱۰۹۱ — پرتو خورشید بین تابنده از روی قمر
- شمارهٔ ۱۰۸۴ — گر تو کلاه کج نهی، هوش ز ما شود مگر
- شمارهٔ ۱۰۸۹ — یا رب، آن رویست یا گلبرگ خندان در نظر
- شمارهٔ ۱۰۸۸ — گر هنر داری مرنج، ار کم نشینی بر ستور
- شمارهٔ ۱۰۹۹ — با تو در سینه نفس را چه گذر
- شمارهٔ ۱۰۹۴ — یکی امروز سر زلف پریشان بگذار
- شمارهٔ ۱۰۹۷ — سر به کوی عشق غلتانیده گیر
- شمارهٔ ۱۰۹۲ — می نیاید چشم من بر آستان او گذر
- شمارهٔ ۱۰۹۸ — ای رخت از مه جهان آرای تر
- شمارهٔ ۱۰۹۳ — خوش بود باده گلرنگ در ایام بهار
- شمارهٔ ۱۰۹۵ — زلفت از باد دگر باشد و از شانه دگر
- شمارهٔ ۱۰۹۶ — گر زمین جان برود، باد هوایی کم گیر