امیرخسرو دهلوی
درگذشته ۷۲۵ هجری قمری، دهلی
زندگی‌نامهٔ امیرخسرو دهلوی
امیرخسرو دهلوی عارف و شاعر بزرگ پارسی‌گوی هند در سال ۶۵۱ هجری قمری در دهلی متولد شد. ( با استناد به این بیت منتسب به او سال تولد وی ۶۵۲ است: آنچه به تاریخ ز هجرت گذشت بود سنه ششصد و هشتاد و هشت سال من امروز اگر بر رسی راست بگویم همه شش بود و سی ). پس از کسب معلومات به شاعری پرداخت و در دربار پادشاهان هند تقرب حاصل کرد. وی از موسیقی نیز بهرمند بوده و از موسیقیدانان مشهور زمان خود به شمار می‌رفته است. وی در نظم و نثر استاد بود و آثار بسیاری از خود باقی گذاشته که ازجملهٔ آنها دیوان قصاید و غزلیات اوست. علاوه بر آن خمسهٔ نظامی گنجوی را نیز استقبال کرده و آن را جواب گفته است. وی سرانجام در سن هفتاد و پنج سالگی در سال ۷۲۵ هجری قمری در دهلی وفات یافت.
آثار امیرخسرو دهلوی
شعرهای امیرخسرو دهلوی
- شمارهٔ ۱۱۴۸ — دزدانه در آمد از درم دوش
- شمارهٔ ۱۱۵۰ — پیش چشم خود مگو، گر با تو گویم سوز خویش
- شمارهٔ ۱۱۵۱ — گر نه من دیوانه گشتم زین دل بدنام خویش
- شمارهٔ ۱۱۴۹ — ای زده ناوکم به جان، یک دو سه چار و پنج و شش
- شمارهٔ ۱۱۵۲ — سالها خون خورده ام از بخت بی سامان خویش
- شمارهٔ ۱۱۵۵ — مست و لایعقل گذشتم از در میخانه دوش
- شمارهٔ ۱۱۵۳ — ای جفا آموخته، از غمزه بدخوی خویش
- شمارهٔ ۱۱۵۴ — گر مرا با بخت کاری نیست، گو هرگز مباش
- شمارهٔ ۱۱۶۱ — آیتی از رحمت آمد، گر چه سر تا پا تنش
- شمارهٔ ۱۱۶۳ — صبح دولت می دمد از روی آن خورشیدوش
- شمارهٔ ۱۱۶۲ — شد دل من خون ز داغ هجر او یارب کیش
- شمارهٔ ۱۱۵۹ — دوش ما بودیم و جام باده و مهتاب خوش
- شمارهٔ ۱۱۵۷ — ما به جان درمانده و دل سوی ما می خواندش
- شمارهٔ ۱۱۵۶ — دل که برد از ما اگر چه مبتلا می داردش
- شمارهٔ ۱۱۶۰ — خوش رفیقی او که گه گه در نظر می آیدش
- شمارهٔ ۱۱۵۸ — مشک تر بر مه پراکندی و شب می‌خوانیش
- شمارهٔ ۱۱۷۱ — رغم آن دل که نگه دارندش
- شمارهٔ ۱۱۶۶ — از خدنگ غمزه دلدوز خویش
- شمارهٔ ۱۱۶۷ — زلف تو هر موی و بادی در سرش
- شمارهٔ ۱۱۶۹ — ای لب چون شکرت چشمه نوش
- شمارهٔ ۱۱۶۸ — آنکه از جان دوست تر می دارمش
- شمارهٔ ۱۱۶۴ — نام سرچشمه حیوان چه بری با دهنش؟
- شمارهٔ ۱۱۶۵ — آن سخن گفتن تو هست هنوزم در گوش
- شمارهٔ ۱۱۷۰ — شاد باش، ای شب فرخنده دوش