امیرخسرو دهلوی
درگذشته ۷۲۵ هجری قمری، دهلی
زندگی‌نامهٔ امیرخسرو دهلوی
امیرخسرو دهلوی عارف و شاعر بزرگ پارسی‌گوی هند در سال ۶۵۱ هجری قمری در دهلی متولد شد. ( با استناد به این بیت منتسب به او سال تولد وی ۶۵۲ است: آنچه به تاریخ ز هجرت گذشت بود سنه ششصد و هشتاد و هشت سال من امروز اگر بر رسی راست بگویم همه شش بود و سی ). پس از کسب معلومات به شاعری پرداخت و در دربار پادشاهان هند تقرب حاصل کرد. وی از موسیقی نیز بهرمند بوده و از موسیقیدانان مشهور زمان خود به شمار می‌رفته است. وی در نظم و نثر استاد بود و آثار بسیاری از خود باقی گذاشته که ازجملهٔ آنها دیوان قصاید و غزلیات اوست. علاوه بر آن خمسهٔ نظامی گنجوی را نیز استقبال کرده و آن را جواب گفته است. وی سرانجام در سن هفتاد و پنج سالگی در سال ۷۲۵ هجری قمری در دهلی وفات یافت.
آثار امیرخسرو دهلوی
شعرهای امیرخسرو دهلوی
- شمارهٔ ۱۲۲۷ — ترک من رفتم ز کویت گر ز من گشتی ملول
- شمارهٔ ۱۲۲۶ — خیز که جلوه می کند چهره دلگشای گل
- شمارهٔ ۱۲۲۴ — زهی زلفت شکسته نرخ سنبل
- شمارهٔ ۱۲۲۰ — دل رفت ز تن بیرون دلدار همان در دل
- شمارهٔ ۱۲۲۲ — مرا بهرت خصومتهاست با دل
- شمارهٔ ۱۲۲۱ — خهی در هر نظر چون خویش مقبول
- شمارهٔ ۱۲۲۵ — مسلمانان برفت از دست من دل
- شمارهٔ ۱۲۲۳ — نگارا، صحبت از اغیار بگسل
- شمارهٔ ۱۲۳۲ — من نخواهم برد جان از دست دل
- شمارهٔ ۱۲۲۸ — می‌رود یار و مرا آزار می‌ماند به دل
- شمارهٔ ۱۲۳۰ — رسته بودم مه من چندگه از زاری دل
- شمارهٔ ۱۲۳۱ — ای فرق تا به پای همه آرزوی دل
- شمارهٔ ۱۲۳۴ — همی خواهم ترا بینم، نظر سویی که من دارم
- شمارهٔ ۱۲۲۹ — من مسکین چه کنم، پیش که گویم غم دل؟
- شمارهٔ ۱۲۳۵ — من این آه جگر سوز از دل پیمان شکن دارم
- شمارهٔ ۱۲۳۳ — مده پندم که من در سینه سودایی دگر دارم
- شمارهٔ ۱۲۴۳ — تویی در پیش من یا خود مه و پروین نمی دانم
- شمارهٔ ۱۲۳۷ — به یاد دیدن روی تو گلزار آرزو دارم
- شمارهٔ ۱۲۴۱ — به چشم تر دمی کاندر دل بریانش می‌دارم
- شمارهٔ ۱۲۳۸ — من آن خاکم که در راه وفا رو بر زمین دارم
- شمارهٔ ۱۲۳۶ — برون آ اندکی، جانا که بسیار آرزو دارم
- شمارهٔ ۱۲۳۹ — نترسم از بلا چون دیده بر رخساره ای دارم
- شمارهٔ ۱۲۴۰ — شبی، آسایشم نبود، عجب بیداریی دارم
- شمارهٔ ۱۲۴۲ — من و شبها و یاد آن سرکویی که من دانم