جامی

زندگی‌نامهٔ جامی

نورالدین عبدالرحمن ابن نظام الدین احمد ابن محمد متخلص به جامی در سال ۸۱۷ هجری قمری در خرجرد جام از توابع خراسان متولد شد. .وی بعدها همراه پدرش به سمرقند و هرات رفت و در آن دیار به کسب علم و ادب پرداخت. سپس به سیر و سلوک مشغول و از بزرگان طریقت شد. او نزد سلطان حسین میرزا بایقرا و وزیر فاضل او امیر علیشیر نوایی تقربی خاص داشت. او در محرم ۸۹۸ هجری قمری وفات کرد و در هرات با احترام فراوان به خاک سپرده شد. از جامی بیش از چهل اثر و تألیف سودمند و گرانبها به جای مانده است. معروفترین آثار او عبارت از هفت مثنوی به نام «هفت اورنگ» است.

آثار جامی

• جامی
  • دیوان اشعار
  • هفت اورنگ
  • بهارستان
  • رسالهٔ اربعین

شعرهای جامی

• شمارهٔ ۸۲ — بر لبم آهی نمی آید که دودآمیز نیست
• شمارهٔ ۸۳ — به کوی عزلتم ویرانه ای هست
• شمارهٔ ۸۵ — از تو بر دل‌ها کمین‌ها نیک نیست
• شمارهٔ ۸۶ — ای که سلطان خیالت کرده در جان منزل است
• شمارهٔ ۷۹ — طوبی که به سدره سربلند است
• شمارهٔ ۸۴ — غنچه همچون دهان تنگ تو نیست
• شمارهٔ ۸۱ — دولتم نیست که باشم به سخن دمسازت
• شمارهٔ ۸۰ — پشتم از بار بلا خم شده است
• شمارهٔ ۹۱ — بستان ز شکوفه پر از انوار تجلی ست
• شمارهٔ ۹۳ — پا نه به طرف باغ که گل زیر دست توست
• شمارهٔ ۹۴ — جانم ز غمت به لب رسیده ست
• شمارهٔ ۹۲ — تا از گل تو سبزه برون آمدن گرفت
• شمارهٔ ۸۸ — تو را ز دوست بگویم حکایت بی پوست
• شمارهٔ ۸۷ — زآهم آتش به خانه افتاده ست
• شمارهٔ ۹۰ — مقام عارف عالی مقام بی وطنیست
• شمارهٔ ۸۹ — زهی به نسخ گل آورده خط بناگوشت
• شمارهٔ ۹۷ — به بزم زنده دلان ذکر دی و فردا نیست
• شمارهٔ ۹۸ — در دلم زآتش تو داغ بس است
• شمارهٔ ۹۹ — نه دل بی تو ز جانی دور مانده ست
• شمارهٔ ۱۰۰ — نکرد لطف تو کاری و وقت کار گذشت
• شمارهٔ ۱۰۲ — آنچه در چشمم ز یار و طلعت زیبای اوست
• شمارهٔ ۱۰۱ — یار بر دیده راه کرد و گذشت
• شمارهٔ ۹۶ — چندم از خویش جدا خواهی داشت
• شمارهٔ ۹۵ — زمی تلخ سبویی که به دست آمده است