جامی

زندگی‌نامهٔ جامی

نورالدین عبدالرحمن ابن نظام الدین احمد ابن محمد متخلص به جامی در سال ۸۱۷ هجری قمری در خرجرد جام از توابع خراسان متولد شد. .وی بعدها همراه پدرش به سمرقند و هرات رفت و در آن دیار به کسب علم و ادب پرداخت. سپس به سیر و سلوک مشغول و از بزرگان طریقت شد. او نزد سلطان حسین میرزا بایقرا و وزیر فاضل او امیر علیشیر نوایی تقربی خاص داشت. او در محرم ۸۹۸ هجری قمری وفات کرد و در هرات با احترام فراوان به خاک سپرده شد. از جامی بیش از چهل اثر و تألیف سودمند و گرانبها به جای مانده است. معروفترین آثار او عبارت از هفت مثنوی به نام «هفت اورنگ» است.

آثار جامی

• جامی
  • دیوان اشعار
  • هفت اورنگ
  • بهارستان
  • رسالهٔ اربعین

شعرهای جامی

• شمارهٔ ۸۸۸ — ای بی تو ز دیده خواب رفته
• شمارهٔ ۸۸۲ — هر کس که نیست زنده به عشق تو مرده به
• شمارهٔ ۸۸۱ — بر برگ گل رقم ز خط عنبرین منه
• شمارهٔ ۸۸۴ — ای غمت هر لحظه جان ناتوانی سوخته
• شمارهٔ ۸۸۳ — ساقیا صاف می عیش به خودکامان ده
• شمارهٔ ۸۸۵ — دل کان میان نازک با خود خیال بسته
• شمارهٔ ۸۸۷ — کی بود جانم ز بند غم رهایی یافته
• شمارهٔ ۸۸۶ — ای به قصد ملک دل حسنت سپاه آراسته
• شمارهٔ ۸۹۲ — خوش آن دو یار که دل صاف کرده چون شیشه
• شمارهٔ ۸۹۳ — چشم نگشایی ز ناز آخر چه ناز است این همه
• شمارهٔ ۸۹۵ — اشکی که تو را بر گل رخسار دویده
• شمارهٔ ۸۹۱ — نشاید ای مه خورشید رخ تو را روزه
• شمارهٔ ۸۸۹ — کیست می آید قبا پوشیده دامن بر زده
• شمارهٔ ۸۹۶ — بی منت کس راست نشد زان قد و بالا
• شمارهٔ ۸۹۴ — گشاد گنج جواهر به بوستان ژاله
• شمارهٔ ۸۹۰ — برفت آن ماه و ما را در دل از وی صد هوس مانده
• شمارهٔ ۹۰۰ — بازم طفیل خیل سگان نام برده ای
• شمارهٔ ۹۰۴ — ای که مرا به صد جفا سینه فگار کرده ای
• شمارهٔ ۹۰۳ — ای کزان آرام جانها مانده تنها زنده ای
• شمارهٔ ۸۹۷ — عشق جانان نهاد خوان بلا
• شمارهٔ ۸۹۸ — ای تو را رخ فتنه و بالا بلا
• شمارهٔ ۸۹۹ — زان تازه خط سبز که بر لب فزوده‌ای
• شمارهٔ ۹۰۲ — ای سرو راستین که کُلَهْ کج نهاده‌ای
• شمارهٔ ۹۰۱ — حسن خویش از روی خوبان آشکارا کرده‌ای